Edward Dwurnik - Obrazy z lat 1972-1991

14 grudnia - 31 stycznia 2014


Wystawa obrazów Edwarda Dwurnika, powstałych w latach 70. i 80. została uzupełniona obrazami z początku lat 90. Łącznie zobaczymy ponad dwadzieścia obrazów, w przypadku których warto zwrócić szczególną uwagę na relacje zachodzące między twórczością artysty a rzeczywistością trzech dekad historii Polski. Większość pokazywanych obrazów pochodzi z cyklu Sportowcy, o którym sam artysta pisał, że były to dla niego obrazy okropne, brzydkie, złośliwe i nikomu niepotrzebne, malowane w społecznej pustce i beznadziei.
Twórczość Dwurnika jest ściśle związana z aktualną, otaczającą go rzeczywistością, której bacznie przypatruje się i nadaje jej silny ładunek ekspresyjny, przerysowuje i syntetyzuje. W efekcie powstaje dosadny, często ironiczny komentarz wizualny, uzupełniony konkretnym tytułem i precyzyjnym datowaniem, czasami wręcz z podaniem dnia powstania obrazu. Kompozycje Dwurnika przepełnione są postaciami, anonimowymi, karykaturalnymi – to portret zbiorowy społeczeństwa i kondycji jego przeciętnych obywateli w określonym kontekście historycznym. Tytuły obrazów są niezwykle istotne dla twórczości Dwurnika (np.: „Olimpiada rolnicza”, „Nike robotnicza”, „Mamy orła”), odsłaniają jego naturę satyryka, komentatora życia społecznego i politycznego, a łącząc się z formą tradycyjnego medium malarskiego tworzą zaskakujące połączenie, które opiera się na oryginalnym wykorzystaniu tradycji. Warsztat malarski, którym Dwurnik operuje z wielką swobodą i zręcznością, dbając o walory estetyczne, oparte przede wszystkim na epatowaniu jednocześnie intensywnością barw i brzydotą (postaci i „treści”), wypracował artysta przez lata. Tej rozpoznawalnej estetyce nieobce są jednakże wpływy przede wszystkim polskich kolorystów, choć niektórzy z nich, jak Józef Czapski, zarzucają artyście „potworne zaczernienie”. U Dwurnika uderza dosadność barwy w połączeniu z wyrazistym, graficznym rysunkiem, bardzo ekspresyjnym. Ekspresja ta współgra z interesującymi artystę treściami, wydarzeniami uwiecznionymi na obrazach o dużych formatach, często o rubasznym wydźwięku jak u George’a Grosza.
Twórczość Dwurnika doczekała się wielu opracowań bibliograficznych. Z początku malarstwo to niedocenione, uznane za anachroniczne i reprezentujące raczej ariergardę było pomijane w opracowaniach dotyczących polskiego XX-wiecznego malarstwa i jego najważniejszych nurtów. Z czasem jednak twórczość Dwurnika cieszyła się coraz większym zainteresowaniem, do czego zresztą artysta dążył uważając, że sztuka jest sprawą codzienności. Na początku lat 70. artysta odkrył pastisz i dekonstrukcję (zasadnicze elementy kultury postmodernistycznej) a jego obrazy przełamywały tabu m.in.: zawłaszczając socrealizm i kulturę socjalistyczną, dzięki czemu Dwurnik okazał się prekursorem sztuki lat 80.
Wystawa Edward Dwurnik. Obrazy z lat 1972-1991 w poznańskiej Galerii Piekary stanowić będzie kolejny pretekst do zmierzenia się z tą niejednoznaczną i wielowątkową twórczością, wokół której zbudować można niejedną opowieść, a która przysparza trudności interpretacyjne wielu historykom sztuki.


Powrót