Stanisław Borysowski (1906–1988) był polskim malarzem, grafikiem i pedagogiem, jednym z najważniejszych twórców związanych z powojennym środowiskiem artystycznym Torunia. Profesor i wieloletni kierownik Zakładu Malarstwa na Wydziale Sztuk Pięknych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, a także pedagog gdańskiej Państwowej Wyższej Szkoły Sztuk Plastycznych, należał – obok Tymona Niesiołowskiego i Bronisława Jamontta – do artystów, którzy w istotny sposób wpłynęli na kształt toruńskiego życia artystycznego. Był również inicjatorem i niekwestionowanym liderem powstałej w 1958 roku Grupy Toruńskiej.
Urodził się 2 stycznia 1906 roku we Lwowie. W latach 1926–1933 studiował malarstwo i grafikę w Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie pod kierunkiem m.in. Teodora Axentowicza, Władysława Jarockiego, Ignacego Pieńkowskiego, Stanisława Kamockiego i Jana Wojnarskiego. W 1932 roku, dzięki rekomendacji Wojciecha Weissa, otrzymał stypendium Funduszu Kultury Narodowej, które umożliwiło mu pobyt artystyczny we Włoszech. Następnie kontynuował edukację w paryskiej filii krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych, gdzie w latach 1933–1934 kształcił się pod kierunkiem Józefa Pankiewicza. Kontakt z wybitnym przedstawicielem polskiego koloryzmu wywarł istotny wpływ na wczesną twórczość Borysowskiego, w której zasadniczą rolę odgrywały kolor, światło i malarska konstrukcja obrazu.
Jeszcze przed II wojną światową Stanisław Borysowski aktywnie uczestniczył w życiu artystycznym i odnosił znaczące sukcesy wystawiennicze. Jego prace prezentowano m.in. na wystawie sztuki polskiej w Galerii Trietiakowskiej w Moskwie, Międzynarodowej Wystawie Malarstwa organizowanej przez Carnegie Institute w Pittsburghu, XIX Biennale w Wenecji w 1934 roku oraz na Międzynarodowej Wystawie Sztuki i Techniki w Życiu Współczesnym w Paryżu w 1937 roku. Uczestniczył również w Wystawie Światowej w Nowym Jorku w 1939 roku. Od 1934 roku należał do prestiżowego Towarzystwa Artystów Polskich „Sztuka”.
Okres II wojny światowej spędził we Lwowie. Był członkiem Związku Radzieckich Artystów Ukrainy oraz kierował spółdzielnią zapewniającą zatrudnienie, a tym samym możliwość przetrwania, przebywającym w mieście polskim artystom. Po wojnie krótko pracował jako asystent w krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych, a w 1946 roku został profesorem i kierownikiem Zakładu Malarstwa na Wydziale Sztuk Pięknych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. W latach 1949–1951 pełnił funkcję dziekana Wydziału.
Równolegle z działalnością w Toruniu od połowy lat pięćdziesiątych związany był z Państwową Wyższą Szkołą Sztuk Plastycznych w Gdańsku, gdzie do 1972 roku prowadził działalność dydaktyczną, a w latach 1955–1964 pełnił funkcję dziekana Wydziału Malarstwa. Jego wieloletnia praca pedagogiczna wywarła znaczący wpływ na kolejne pokolenia polskich malarzy i grafików.
Szczególne znaczenie miało powołanie z jego inicjatywy w 1958 roku Grupy Toruńskiej, skupiającej artystów związanych z miejscowym środowiskiem. Borysowski stał się jej niekwestionowanym liderem i pozostał nim przez cały okres działalności ugrupowania, aż do 1978 roku. Grupa nie sformułowała jednolitego programu artystycznego, lecz stworzyła ważną platformę prezentacji i wymiany idei, integrując toruńskich twórców i wzmacniając pozycję miasta na mapie polskiej sztuki współczesnej.
Twórczość Stanisława Borysowskiego rozwijała się równolegle w dwóch dziedzinach: malarstwie oraz grafice. W początkowym okresie pozostawała pod wyraźnym wpływem szkoły Józefa Pankiewicza i polskiego koloryzmu. Artysta malował pejzaże, martwe natury, portrety i kompozycje figuralne, traktując kolor jako jeden z podstawowych środków budowania obrazu. Około połowy lat pięćdziesiątych w jego sztuce nastąpiła jednak zasadnicza przemiana. Borysowski stopniowo odchodził od figuracji, kierując się ku formom inspirowanym kubizmem i abstrakcją.
Dorobek Stanisława Borysowskiego obejmuje ponad pół wieku działalności artystycznej i ukazuje ewolucję od malarstwa zakorzenionego w tradycji polskiego koloryzmu po kompozycje abstrakcyjne i postkubistyczne. Jego znaczenie wykracza jednak poza indywidualną twórczość. Jako profesor, organizator życia artystycznego i założyciel Grupy Toruńskiej odegrał kluczową rolę w kształtowaniu powojennego środowiska artystycznego Torunia, oddziałując na kolejne pokolenia malarzy i grafików.
Stanisław Borysowski zmarł 1 maja 1988 roku w Toruniu. Jego prace znajdują się w zbiorach najważniejszych polskich instytucji muzealnych, m.in. Muzeum Narodowego w Warszawie, Muzeum Narodowego w Gdańsku oraz Muzeum Okręgowego w Toruniu. Bogaty dorobek artysty został przypomniany na dużych wystawach pośmiertnych i udokumentowany w publikacjach muzealnych obejmujących jego malarstwo i grafikę z lat 1930–1987.
olej, płótno; 35,5 x 70 cm;
sygn. l. d.: Borysowski.
Olej, tektura; 24 x 31,5 cm
Sygnowany l.d.: Borysowski
olej, sklejka, 80 × 60 cm
sygn. podwójnie l. g. i l. d.: Borysowski
na odwrocie nalepka kolejowa z Poronina do Krakowa oraz zarys szkicu aktu kobiety
olej, tektura, 21 x 24,5 cm w swietle passe-partout,
sygn. i dat. p.g.: Borysowski 930
olej/tektura, 30,5 x 33 cm
sygnowany l.g.: 'Borysowski", sygnowany i datowany p.d.: 'Borysowski 1928'
na odwrociu zarys figuralnego studium malarskiego
Olej, płótno; 58 x 47 cm
Sygnowany l.d.: St. Borysowski / 1953
Na odwrocie tabliczka z dedykacją dla wojewody gdańskiego Mieczysława Cygana
Olej, płótno, 67,5 x 93 cm,
sygn. l.d.: St. Borysowski.
olej, tektura; 29,5 x 23 cm (w świetle oprawy);
sygnatura z dedykacją l. g.: Na pamiątkę Panu D … (?) / Borysowski - (słabo czytelna).
olej, płótno naklejone na sklejkę; 59 x 70 cm;
sygn. p. d. wraz z dedykacją autorską: Kultura i Sztuka niech / będą Twoim mottem życia / Kochanemu Zbysiowi w dniu Chrztu ofiarowuje / Borysowski.
olej, tektura; 23 x 30 cm;
sygn. l. g.: Borysowski.
olej, sklejka, 26,5 × 29 cm w świetle ramy
sygn. i dat. p. g.: Borysowski 930 oraz p. d.: Borysowski
olej, płótno, 60 x 45,5 cm;
sygn. l. d.: Borysowski
technika własna graficzna, papier; 42 x 46,5 cm (w świetle passe-partout);
sygn. p. d.: St. Borysowski (ołówkiem).
technika własna, graficzna, papier; 39,8 x 36,8 cm (wymiar kompozycji w świetle oprawy);
grafika opisana u dołu: „Róża wiatrów”, 8/15, St. Borysowski 1973 (ołówkiem).
olej, płótno; 35 x 45 cm;
sygn. p. d.: Paris / Borysowski
olej, tektura; 23,7 x 30,2 cm w świetle ramy;
sygn. p. d.: Borysowski Paryż
technika własna graficzna, papier; 41 x 49 cm (w świetle passe-partout);
sygn. p. d.: St. Borysowski (ołówkiem);
Grafika przed konserwacją.
technika własna graficzna, papier; 56 x 27 cm (w świetle passe-partout)
sygn. p. d.: St. Borysowski (ołówkiem).
olej, tektura; 23 x 30 cm;
sygn. l. g.: Borysowski.
olej, płyta, 78,5 × 59 cm w świetle ramy
sygn. i dat. p. d.: Borysowski 932 (?)
Olej, sklejka; 37 x 43,5 cm
Sygnowany p.d.: Borysowski
olej/płótno, 62 x 70 cm
sygnowany l.d.: 'Borysowski' oraz powtórnie na odwrociu
olej, sklejka, 79 × 59,5 cm
sygn. p. d.: Borysowski
oraz l. g.: Borysowski
olej, płótno, 60 x 45,5 cm;
sygn. l. d.: Borysowski
olej/płótno, 70 x 57 cm
na odwrociu portret kobiety