Włodzimierz Borowski - Siatka czasu

Wystawa „Włodzimierz Borowski. Siatka czasu” jest pierwszą pośmiertną, monograficzną prezentacją prac Włodzimierza Borowskiego (1930-2008), jednego z najwybitniejszych polskich artystów neoawangardowych. Składa się ona z dwóch komplementarnych względem siebie części: wiernej rekonstrukcji autorskiej ekspozycji prac Borowskiego zatytułowanej „Pole gry”, zaaranżowanej przez niego w Galerii Współczesnej w Warszawie w 1972 roku, oraz prezentacji materiałów archiwalnych dotyczących projektów zrealizowanych przez Borowskiego w latach 1966 – 1972 (przede wszystkim tzw. „Pokazów synkretycznych”).
Celem wystawy jest ukazanie „Pola gry” jako zaprojektowanego przez Włodzimierza Borowskiego „instrumentu do prowokowania sztuki” – narzędzia służącego, z jednej strony, obronie czystości dzieła sztuki przed uwarunkowaniami instytucjonalnymi, a z drugiej stymulowaniu procesu rozwoju sztuki i odkrywaniu nowych znaczeń pojęcia sztuki. Chociaż wyposażone w znamiona ekspozycji muzealnej, „Pole gry” było przede wszystkim krytycznym działaniem na materii monograficznej, retrospektywnej wystawy, artystyczną próbą uniezależnienia własnego dzieła od mechanizmów historyzacji. Obejmowało ono około 58 prac Borowskiego z lat 1956 - 1972 (strukturalne obrazy, Artony, Manilusy, Niciowce, a także rysunki, szkice, dokumenty) zaaranżowanych przez Borowskiego w rodzaj organicznej struktury, w której podkreślone zostały relacje pomiędzy poszczególnymi przedmiotami, ich śladowość i procesualność.
„Pole gry” należało do najgłośniejszych wydarzeń artystycznych polskiej sceny lat 70., stanowiąc również punkt węzłowy w twórczości Borowskiego. Ta bezprecedensowa manifestacja była zarazem krytyczną rewizją modelu funkcjonowania artysty awangardowego w polu kulturowym w Polsce, jak również refleksyjnym przewartościowaniem, a zarazem propozycją sztuki konceptualnej.
Wystawa „Włodzimierz Borowski. Siatka czasu” wiernie odtwarza wyjątkową, przestrzenną strukturę Pola gry z 1972 r., na podstawie zebranych dokumentów (fotografii, relacji) i przeprowadzonych badań. W obrębie zrekonstruowanej ekspozycji znajdują się 44 zachowane w zbiorach publicznych i prywatnych prace Włodzimierza Borowskiego uzupełnione współczesnymi rekonstrukcjami kilku jego prac.
Pole gry uzupełnia prezentacja dokumentacji dziewięciu „Pokazów synkretycznych” (o charakterze happeningów i environments). Pokaz dokumentacji skupia się wokół trzech zasadniczych dla twórczości Borowskiego problemów: wystawy, dzieła sztuki i autora. Prezentowane materiały – unikalne fotografie (m.in.: Eustachego Kossakowskiego, Tadeusza Rolke, Jacka M. Stokłosy), zapis filmowy i inne archiwalia – w przeważającej mierze nigdy wcześniej nie były pokazywane. Specjalne miejsce zajmuje tu prezentacja dokumentacji „Pola gry” z 1972 roku. Narracja stworzona za pomocą materiałów archiwalnych kontrapunktowana jest czterema pracami artysty o charakterze dokumentów: Fakty I (1970), Fakty II (1971), Ekspozycja jednej pracy (wspólnie z Janem Świdzińskim i Krzysztofem Wodiczko, 1972) oraz Est-Etyka (1976).

Wystawie towarzyszy międzynarodowa konferencja naukowa „Włodzimierz Borowski. Prace i rekonstrukcje” (19-20 listopada), która jest pierwszą próbą podsumowania stanu badań na temat Włodzimierza Borowskiego. Dzięki udziałowi światowej sławy historyków sztuki i kuratorów ma przyczynić się do popularyzacji tej twórczości na arenie międzynarodowej oraz wytyczyć nowe perspektywy badawcze.

Współorganizatorem wystawy jest Muzeum Narodowe we Wrocławiu.


Prace prezentowane na wystawie pochodzą ze zbiorów:
Muzeum Narodowego we Wrocławiu

Muzeum Narodowego w Poznaniu

Muzeum Sztuki w Łodzi

Centrum Sztuki Współczesnej w Warszawie

Muzeum Lubelskiego w Lublinie

Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku
Lubelskiego Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych

Galerii Studio w Warszawie

Muzeum Okręgowego w Chełmie
Muzeum w Koszalinie
oraz osób prywatnych.


Powrót