TREBLINKA. Rzeźby więźnia Samuela Willenberga
Galeria Zachęta we współpracy z Ambasadą Izraela w Warszawie zorganizowała wystawę prac Samuela Willenberga, izraelskiego rzeźbiarza, więźnia i uciekiniera z obozu koncentracyjnego w Treblince. Złoży się na nią 15 rzeźb z brązu i 3 rysunki, które odzwierciedlają tragiczne wspomnienia artysty. Jak pisze dr Agnieszka Morawińska we wstępie do katalogu wystawy: "Zarówno w książce Samuela Willenberga, jak w jego rzeźbach zastanawia rys groteski: w najtragiczniejszych momentach, w chwilach ostatecznej grozy Willenberg dostrzega absurd, pokraczność, coś nieporadnego i koślawego tak, jakby broniąc resztek człowieczeństwa odmawiał złu formatu i powagi."
Wystawa ta zatytułowana "Treblinka. Rzeźby więźnia Samuela Willenberga", wpisuje się w program obchodów 60 rocznicy Powstania w Getcie Warszawskim. Chcielibyśmy, aby świadectwo Samuela Willenberga przyczyniło się do wzrostu świadomości zagrożenia, jakie niesie przemoc i utrwaliło w naszym społeczeństwie pamięć należną tragicznie zgładzonym polskim Żydom.
Samuel Willenberg urodził się w Częstochowie w 1923 roku jako syn artysty malarza
i nauczyciela w żydowskim gimnazjum oraz Rosjanki. Przed II Wojną Światową wraz
z całą rodziną przeniósł się do Warszawy. W 1939 roku zgłosił się na ochotnika do wojska i został ciężko ranny w walkach z armią radziecką. W 1940 roku przeniósł się do Opatowa, gdzie kontynuował naukę na prywatnych kompletach. W 1942 roku, pomimo sfałszowanych aryjskich dokumentów, został aresztowany i wysłany do obozu koncentracyjnego w Treblince wraz z całą żydowską ludnością Opatowa. Podał się za murarza, dzięki temu dało mu się uniknąć śmierci w komorze gazowej. Uczestniczył w buncie więźniów Treblinki w sierpniu 1943 roku, podczas którego udało mu się zbiec i dostać do Warszawy. Z chwilą wybuchu Powstania Warszawskiego włączył się do oddziałów AK, we wrześniu przeniósł się do PAL-u. Po upadku Powstania został odznaczony orderami: Virtuti Militari V klasy, dwukrotnie Krzyżem Walecznych, Srebrnym Krzyżem zasługi, złota odznaka bojową PAI. W 1950 roku wyjechał wraz z rodziną do Izraela, gdzie przez wiele lat pracował jako Główny Inspektor ds. pomiarów w Ministerstwie Rozbudowy. Po przejściu na emeryturę wstąpił na Uniwersytet Ludowy, gdzie studiował malarstwo, rzeźbę i historię sztuki. W 1994 roku uzyskał powtórnie obywatelstwo polskie.
Samuel Willenberg jest także autorem książki "Bunt w Treblince", wydanej w 1986 roku po hebrajsku, opisującej jego tragiczne wspomnienia, którą wstępem opatrzył Władysław Bartoszewski i która została przetłumaczona na wiele języków, w tym na polski.
27 kwietnia (niedziela) o godz. 12.15 po ekspozycji oprowadza autor,
spotkanie w holu głównym.
29 kwietnia o godz. 17.00 pokaz filmu Michała Nekandy - Trepki Ostatni świadek
sala kinowa Zachęty, wejście od tyłu budynku.
Kurator: Małgorzata Bogdańska - Krzyżanek
Powrót

