Tadeusz Kantor - Nigdy tu już nie powrócę
Wernisaż: 8 czerwca, godz. 17.00
Główną inspiracją dla wystawy stał się ostatni spektakl Tadeusza Kantora z jego udziałem. Premiera miała miejsce 23 VI 1988 roku w Mediolanie. Spektakl będący koprodukcją niemiecko – włosko - francuską (CRT Artificio z Mediolanu, berliński Kulturstadt, Festival d'Automne oraz Centre George Pompidou z Paryża) w latach 1988-1990 został pokazany we Włoszech, Niemczech, Stanach Zjednoczonych, Francji, Hiszpanii, Holandii, Portugalii, Polsce, Japonii, Islandii. Był swoistego rodzaju podsumowaniem działań artysty w dziedzinie teatru, zapoczątkowanych już w latach czterdziestych w jego Teatrze Niezależnym.
W spektaklu „Nigdy tu już nie powrócę”, którego pierwsze próby odbyły się w piwnicach Cricoteki (1988), jakby na przekór powtarzanym na scenie słowom Stanisława Wyspiańskiego:... Nikt żywy w kraj młodości raz drugi nie wraca..., Tadeusz Kantor powraca do swojego wojennego spektaklu Powrót Odysa, który rozgrywa się w zburzonej przestrzeni maszyny pamięci – ławkach z Umarłej klasy. Artysta, który po raz pierwszy w swoim teatrze wystąpił na scenie, inscenizuje ślub swojego manekina i umarłej panny młodej, na który zaprasza postacie ze swego teatru, wygłasza przejmujący manifest o trudzie tworzenia i bólu przemijania. W swojej wypowiedzi na scenie cytuje tytuł cyklu obrazów powstałych w czasie prób: Cholernie spadam. Spektakl kończy – przy dźwiękach Marsza Rakoczego Berlioza - wielki ambalaż końca XX-ego wieku, przedmioty i postacie znane z jego teatru zostają zakryte czarnymi płachtami.
Wystawa nawiązuje również pośrednio do planowanych przez Cricotekę w miesiącu wrześniu obchodów sześćdziesiątej rocznicy premiery Powrotu Odysa Stanisława Wyspiańskiego w reżyserii i scenografii Tadeusza Kantora, która odbyła się w mieszkaniu Magdaleny Stryjeńskiej przy ul. Grabowskiego 3 w Krakowie w VI 1944 roku.
Na wystawie zaprezentowane zostaną obiekty, manekiny i kostiumy, które zostały zaprojektowane przez Tadeusza Kantora i wykorzystane w spektaklu, a także rysunki artysty z lat 1987 – 1990, które w swej malarskiej formie bądź tematycznie nawiązują do spektaklu Nigdy tu już nie powrócę, lub uzupełniają zainicjowane w nim przez artystę treści: m.in. cykl Katedry barcelońskie (1987), wybrane prace cyklu Dziennik z podróży (1987-1990), szkice do spektaklu oraz rysunki nawiązujące do ostatnich prac malarskich artysty, z których trzy eksponowane zostaną na wystawie – Ona:, Jaki interesujący obraz! (1987) z cyklu Dalej już nic, Mój dom (1989) z serii o tym samym tytule oraz obraz będący malarskim powtórzeniem motywu z 1988: Po raz drugi weszła do mego pokoju Infantka Velazqueza, tym razem wyraźnie zniecierpliwiona (1990).
Na wystawie pokazane zostaną ponadto rękopisy Tadeusza Kantora dotyczące twórczości zarówno malarskiej, jak i teatralnej tego okresu oraz fotografie ze spektaklu wykonane przez Romano Martinisa.
Całość ekspozycji dopełni projekcja zapisu spektaklu a także film dokumentalny Andrzeja Sapiji Powrót Odysa będący unikalną rejestracją prób do spektaklu począwszy od pierwszej, aż do ostatniej.
Powrót
Główną inspiracją dla wystawy stał się ostatni spektakl Tadeusza Kantora z jego udziałem. Premiera miała miejsce 23 VI 1988 roku w Mediolanie. Spektakl będący koprodukcją niemiecko – włosko - francuską (CRT Artificio z Mediolanu, berliński Kulturstadt, Festival d'Automne oraz Centre George Pompidou z Paryża) w latach 1988-1990 został pokazany we Włoszech, Niemczech, Stanach Zjednoczonych, Francji, Hiszpanii, Holandii, Portugalii, Polsce, Japonii, Islandii. Był swoistego rodzaju podsumowaniem działań artysty w dziedzinie teatru, zapoczątkowanych już w latach czterdziestych w jego Teatrze Niezależnym.
W spektaklu „Nigdy tu już nie powrócę”, którego pierwsze próby odbyły się w piwnicach Cricoteki (1988), jakby na przekór powtarzanym na scenie słowom Stanisława Wyspiańskiego:... Nikt żywy w kraj młodości raz drugi nie wraca..., Tadeusz Kantor powraca do swojego wojennego spektaklu Powrót Odysa, który rozgrywa się w zburzonej przestrzeni maszyny pamięci – ławkach z Umarłej klasy. Artysta, który po raz pierwszy w swoim teatrze wystąpił na scenie, inscenizuje ślub swojego manekina i umarłej panny młodej, na który zaprasza postacie ze swego teatru, wygłasza przejmujący manifest o trudzie tworzenia i bólu przemijania. W swojej wypowiedzi na scenie cytuje tytuł cyklu obrazów powstałych w czasie prób: Cholernie spadam. Spektakl kończy – przy dźwiękach Marsza Rakoczego Berlioza - wielki ambalaż końca XX-ego wieku, przedmioty i postacie znane z jego teatru zostają zakryte czarnymi płachtami.
Wystawa nawiązuje również pośrednio do planowanych przez Cricotekę w miesiącu wrześniu obchodów sześćdziesiątej rocznicy premiery Powrotu Odysa Stanisława Wyspiańskiego w reżyserii i scenografii Tadeusza Kantora, która odbyła się w mieszkaniu Magdaleny Stryjeńskiej przy ul. Grabowskiego 3 w Krakowie w VI 1944 roku.
Na wystawie zaprezentowane zostaną obiekty, manekiny i kostiumy, które zostały zaprojektowane przez Tadeusza Kantora i wykorzystane w spektaklu, a także rysunki artysty z lat 1987 – 1990, które w swej malarskiej formie bądź tematycznie nawiązują do spektaklu Nigdy tu już nie powrócę, lub uzupełniają zainicjowane w nim przez artystę treści: m.in. cykl Katedry barcelońskie (1987), wybrane prace cyklu Dziennik z podróży (1987-1990), szkice do spektaklu oraz rysunki nawiązujące do ostatnich prac malarskich artysty, z których trzy eksponowane zostaną na wystawie – Ona:, Jaki interesujący obraz! (1987) z cyklu Dalej już nic, Mój dom (1989) z serii o tym samym tytule oraz obraz będący malarskim powtórzeniem motywu z 1988: Po raz drugi weszła do mego pokoju Infantka Velazqueza, tym razem wyraźnie zniecierpliwiona (1990).
Na wystawie pokazane zostaną ponadto rękopisy Tadeusza Kantora dotyczące twórczości zarówno malarskiej, jak i teatralnej tego okresu oraz fotografie ze spektaklu wykonane przez Romano Martinisa.
Całość ekspozycji dopełni projekcja zapisu spektaklu a także film dokumentalny Andrzeja Sapiji Powrót Odysa będący unikalną rejestracją prób do spektaklu począwszy od pierwszej, aż do ostatniej.
Powrót
