Papież awangardy - Tadeusz Peiper w Hiszpanii, Polsce i Europie

Wystawa prezentuje artystyczne relacje awangardowej sztuki i literatury początków XX wieku, za punkt odniesienia przyjmując twórczość Tadeusza Peipera, wybitnego poety, krytyka i teoretyka sztuki. Artysta znany jest w Polsce jako najbardziej prominentna postać środkowoeuropejskiej awangardy i założyciel czasopisma „Zwrotnica” (1922). Zwany „papieżem awangardy“ Peiper skierował polską kulturę na tory nowoczesności.
Zapowiadając wystawę - dyrektor Muzeum Narodowego w Warszawie, Agnieszka Morawińska powiedziała - Ekspozycja zbudowana będzie wokół postaci i twórczości wybitnego poety, krytyka i teoretyka sztuki Tadeusza Peipera. Peiper znalazł się w Paryżu, a potem w Madrycie w okresie I wojny światowej, wtedy gdy napłynęło tam wielu artystów zarówno z Europy jak i Ameryki Południowej. Powstała tam awangardowa grupa skupiona wokół czasopisma "Ultra". W momencie, kiedy Peiper powrócił do Polski po odzyskaniu przez nasz kraj niepodległości, przybył z gotową propozycją nowej sztuki.
Na wystawie ukazane zostaną artystyczne alianse i efekty współpracy Peipera z wybitnymi twórcami awangardowymi. W „Zwrotnicy” publikowali Władysław Strzemiński i Kazimierz Malewicz; książki i poezje Peipera ilustrowali Juan Gris, Mojżesz Kisling, Fernand Léger i inni. Pokazane zostaną obrazy, grafiki, rzeźby twórców europejskiej awangardy: obok prac wspomnianych już Malewicza, Grisa, Légera, Strzemińskiego - dzieła Witolda Kajruksztisa, Francisco Boresa, Alberta Gleizesa, Louisa Marcoussisa, Leona Chwistka, Tytusa Czyżewskiego, Tymona Niesiołowskiego, Leona Dołżyckiego, Henryka Stażewskiego, Katarzyny Kobro, Marka Włodarskiego, Mieczysława Bermana.
Autorzy wystawy poprowadzą widza przez Paryż 1914 roku, kosmopolityczne, artystyczno-literackie środowisko Madrytu lat 1915-1921, poprzez formistyczny i futurystyczny Kraków ku awangardowym utopiom artystycznym i cywilizacyjnym lat 20. XX wieku aż po ich kres i narastanie katastrofizmów poprzedzających wybuch II wojny światowej. Pokażą towarzyszący tym procesom żywiołowy rozwój komunikacji i kultury masowej.
Wystawa przygotowana wspólnie z hiszpańskim środowiskiem kulturalnym, w którym niegdyś aktywnie działał Peiper, podkreśli artystyczne i kulturalne związki obu krajów. Od 18 września do 6 listopada 2015 roku będzie prezentowana w Real Academia de Bellas Artes de San Fernando w Madrycie.

Kurator - dr Piotr Rypson
Współpraca: Monika Poliwka i Juan-Manuel Bonet