Lagertheater

W latach 1939-1945 w obozach koncentracyjnych i jenieckich funkcjonowały teatry. Dotychczas dużo napisano o sztuce więźniów obozów, natomiast stosunkowo niewielka część tych tekstów dotyczy twórczości performatywnej. Dzięki tej wystawie mamy po raz pierwszy okazję poznać obozowe działania teatralne. Zebrana dokumentacja ujawnia, jak trudno było - mimo radykalnych metod eksterminacji - zabić w więźniach poczucie wewnętrznej wartości, wyrażające się w akcie twórczym.

Materialnych świadectw działań teatralnych w obozach - zwłaszcza koncentracyjnych - zachowało się niewiele. Ubogi materiał ilustracyjny i zaledwie kilka obiektów - ale właśnie wyjątkowość i fakt, że jakimś cudem przetrwały, decydują o ich doniosłości. Większość prezentowanych na wystawie archiwaliów to ikonografia pochodząca z oflagów, w których teatr był jedną z form organizujących życie społeczności. Głównym źródłem wiedzy o działalności teatrów obozowych są relacje świadków. Pozwalają one zrozumieć tamte historie i poznać biografie poszczególnych twórców. Równocześnie opisują ogromną różnorodność form tych „ukrytych” teatrów - od recytacji, poprzez dramat, teatr lalkowy, po operę i balet.

Aby tym nielicznym zachowanym świadectwom i pozyskanym nagraniom nadać odpowiednią wagę, do współpracy zaproszono wybitnego rzeźbiarza Jarosława Kozakiewicza. Stworzył on koncepcję „architektury w architekturze”, projektując konstrukcję ekspozycyjną, wewnątrz której pokazujemy uratowane artefakty i dokumentację. Z kolei na ścianach pomieszczenia muzealnego pokazane są filmy z nagraniami świadków.

Kuratorzy - Magdalena Kulesza i Katarzyna Wodarska-Ogidel