Autochrom – triumf koloru. W 110. rocznicę wynalazku fotografii barwnej

Wystawa przybliży publiczności istotę autochromu, jego magiczną atmosferę i przydatność barwnego medium dla dokumentacji rzeczywistości sprzed ponad 100 lat. Ta oryginalna technika, praprzodek fotografii cyfrowej jako pierwsza fotografia barwna na szklanych płytkach została opatentowana w 1907 roku, przez Braci Lumière. Auguste i Louis Lumière znani głównie z równie rewolucyjnego wynalazku jakim był kinematograf, rozpoczęli w krótkim czasie produkcję płyt szklanych ze specjalną barwioną skrobiową emulsją, które służyły utrwaleniu kolorowego świata. Z ich epokowego wynalazku korzystali z entuzjazmem fotografowie zawodowi jak i amatorzy aż do lat trzydziestych XX wieku i popularyzacji technologii trójwarstwowej fotografii na celuloidzie przez firmę Kodak.

Wystawa jest premierową w Polsce ekspozycją francuskiej unikalnej kolekcji, prezentowanej w 2013 roku w ramach programu Marsylia Europejska Stolica Kultury. Eksponowane autochromy pochodzą ze zbiorów prywatnych Soizic Audouard i Elisabeth Nora, ale także z kolekcji spadkobierców braci Lumière i innych prywatnych i publicznych zbiorów europejskich. Oprócz wielu anonimowych prac na wystawie pokazane zostaną autochromy zrealizowane przez słynnych fotografów takich jak Alfred Stieglitz, August i Louis Lumiere, Leon Gimpel, Paul Haviland, Heinrich Kühn, Jean Baptiste Tournassoud, Jules Gervais, Courtellemont, André Hachette.

Polskiego kontekstu doda wystawie multimedialna prezentacja rodzimych twórców autochromu Tadeusza Rzący (1868-1928) ze zbiorów Muzeum Historii Fotografii w Krakowie, oraz Stanisława Krygowskiego (1868-1944) ze zbiorów Centralnego Ośrodka Turystyki Górskiej PTTK w Krakowie. Obaj twórcy nie zostali dotąd docenieni w pełni a jako polscy pionierzy techniki autochromowej zarejestrowali barwne fotografie Tatr i polskiej wsi.

Autochrom zrewolucjonizował fotografię, choć stylistycznie nawiązywał do gustu epoki impresjonizmu i piktorializmu. Choć uważano go za łatwy sposób odtworzenia rzeczywistości, to dla amatorów stał się okazją do tworzenia archiwów podróży, dokumentowania własnej rodziny, piękna natury ale i wydarzeń politycznych. Tematyka ponad 100 prac na wystawie w Muzeum Narodowym w Gdańsku obejmuje głównie pejzaż nadmorski, górski, miejski, portret pojedynczy i zbiorowy oraz martwe natury. Na pojedynczych autochromach obejrzymy także przykłady fotografii z zakresu medycyny czy biologii. Oprócz autochromów oryginalnych zaprezentowane zostaną także podświetlane powiększenia fotografii jak i szereg sprzętów do jej oglądania w tym latarni magicznych i stereoskopów, diaskopów z kolekcji Soizic Audouard i Elisabeth Nora.

Z okazji wystawy zostanie także wydany katalog będący pierwszą w Polsce publikacją poświęconą zagadnieniu fotografii autochromowej z tekstami m.in. najwybitniejszych znawców tematu we Francji: prof. Nathalie Boulouch ( Uniwersytet 2 Rennes) i prof. Bertranda Lavedrine (Muzeum Historii Naturalnej w Paryżu). Ponadto wystawie towarzyszyć będzie także bogaty program edukacyjny upowszechniający wiedzę na temat historii fotografii i kinematografii.
 

Kuratorzy - Soizic Audouard, Elizabeth Nora, Małgorzata Taraszkiewicz-Zwolicka