Artur Winiarski - Malarstwo

...) Jednak czuję, że istnieje szczególna tajemnica związana z obrazem sztalugowym i jego umowną przestrzenią, ona właśnie mnie pociąga. Wiem, że jeżeli na niej polega malarstwo - to zdarza się ono niezwykle rzadko, a przecież malowaniem zajmują się tłumy artystów. Zdumiewa fakt, że tajemnica malarstwa, której nie można wyrazić słowami, zamknięta w wyjątkowych, pojedynczych obrazach, wobec których w świadomości dźwięczy "tu się coś stało", egzystuje wśród odległych kultur i jest wspólna dla chińskiego obrazu w szkatułce, bizantyjskiej ikony, renesansowego porządku i współczesnych niepokojów. Nie ważne jest zboże, tylko głód - powiedział Stefan Gierowski w wywiadzie dla "Projektu" ( 2/1980/135 ) i odniósł się tym samym do jednej z największych tajemnic malarstwa: Jak to się dzieje że, biorąc z fizycznego punktu widzenia, zamalowana farbami przestrzeń płótna czy innego podobrazia, stanowiąca według Piotra Potworowskiego nic innego jak tylko "brudną szmatę", staje się w nieprzenikniony sposób obrazem sztalugowym wraz z jego umowną przestrzenią. Ten fenomen obrazu intrygował zawsze. Intryguje również i obecnie. Tej fascynacji nie potrafiły przekreślić lata ofensywy nowych mediów i rozliczne opinie o " końcu malarstwa " czy też o " inflacji malarstwa ". Tym bardziej przecież fascynuje im bardziej zdajemy sobie sprawę z kluczowego dla istnienia obrazu zjawiska, że jest ich przecież tak niewiele. Przypomnijmy jeszcze raz (...) Wiem, że jeżeli na niej polega malarstwo - to zdarza się ono niezwykle rzadko, a przecież malowaniem zajmują się tłumy artystów. Nie sposób określić czy rozwikłać tej tajemnicy. Choć trud ten zadawały sobie niemierzalne rzesze artystów, teoretyków, interpretatorów, krytyków, naukowców, badaczy, kolekcjonerów, miłośników, entuzjastów czy hobbystów. Być może ich wysiłki nie poszły jednak tak całkowicie na marne, gdyż uzmysławiają nam z jak poważnym problemem mamy do czynienia.

Każda próba rozwikłania tej tajemnicy sprawia bowiem, że pojawia się kolejna warstwa nieprzeniknionego. Gdy pytamy czym jest przestrzeń malarstwa, nie pytamy o iluzję przestrzeni, o jej fizyczny wymiar. Jest to pytanie o nieznane, zawarte pomiędzy krawędziami zamalowanego płótna. /Artur Winiarski/


Powrót