Dziadostwo – Małgorzata Mycek
Małgorzata Mycek przemieszcza się pomiędzy polami kultury wizualnej, wciąż poszukując nowych możliwości autoekspresji, którą łączy z badawczym spojrzeniem na kontekst lokalny oraz sztukę poprzednich epok.
Laureat Grand Prix 47. Biennale Malarstwa „Bielska Jesień” 2025 powraca do Galerii Bielskiej BWA z indywidualną wystawą „Dziadostwo”. Jej organizacja, wraz z towarzyszącym katalogiem, stanowi Nagrodę Dyrektora Galerii Bielskiej BWA przyznawaną laureatowi Bielskiej Jesieni.
Jury doceniło w twórczości Mycka odważne i oryginalne przepisanie wizualnej geografii polskiej wsi – zarazem wrażliwe, ironiczne i polityczne – oraz refleksję nad relacjami między lokalnością, pamięcią i tożsamością, w której wieś przestaje być przestrzenią podporządkowaną utrwalonym wyobrażeniom, a staje się miejscem oporu, wspólnotowości i queerowej wyobraźni. Ten sam ruch myślowy artysta kontynuuje i pogłębia w pracach przygotowanych specjalnie na wystawę.
Tym razem Mycek odchodzi od charakterystycznych dla siebie środków formalnych, sięgając po temperę żółtkową na desce i estetykę tzw. ikon karpackich, których ikonografię świadomie przetwarza. Forma ikony pozwala mu jednocześnie projektować bardziej wolnościowy i równościowy świat oraz przyglądać się krytycznie mechanizmom współczesnej kultury – w tym, choć nie tylko, coraz głośniejszym dziś dyskusjom wokół kryzysu męskości i radykalizującej się manosfery.
Ten wybór formy nie jest przypadkowy i wiąże się bezpośrednio z drogą, jaką artysta przeszedł w ostatnich latach. Mycek zrezygnował z wielkomiejskiego życia i po studiach na Uniwersytecie Artystycznym w Poznaniu wrócił do Radoszyc, gdzie uczy się dziś rzemiosła na Artystycznym Uniwersytecie Ludowym w Woli Sękowej. Odzyskiwane w ten sposób tradycyjne techniki stają się dla niego narzędziem subwersji – w formach mocno osadzonych w kulturowym kontekście wsi przemyca własne, queerowe wątki, wskazując zarazem, że oba te porządki mogą ze sobą współistnieć.
Tytułowe „dziadostwo” wpisuje się w tę samą logikę odzyskiwania. Podobnie jak niegdyś odwrócono pogardliwe słowo „queer”, tak i ono zostaje przez artystę przetworzone: z etykiety nakładanej na to, co nie mieści się w normach płci, seksualności, klasy czy zawodowego prestiżu, staje się punktem wyjścia do opowieści o polskiej wsi naznaczonej napięciami, pamięcią i tożsamościami, które rzadko trafiają na pierwszy plan.
Osoba kuratorska: Paulina Darłak