Twórczość estońskiej artystki Eike Eplik głęboko zakorzeniona jest w relacji człowieka z naturą. Sztuka jest dla niej narzędziem do pokazywania głębszych sensów: przestrzenią refleksji, pełną znaków, niejednoznaczności, otwartą na indywidualne interpretacje. – W trakcie pracy pojawiają się znaczenia i symbole, którymi się bawię. Czasem są one ukryte w rzeźbach - i jest w tym coś w rodzaju gry w chowanego: widz, który uważnie patrzy na moje prace, zaczyna zastanawiać się: czy to zamierzony, czy może przypadkowy zabieg? – opowiada i dodaje, że instalacje i rzeźby, które tworzy są celowo niedoskonałe – ujawniają tym samym naszą kruchość i przemijalność.
Wystawa w Le Guern jest pierwszą prezentacją Eike Eplik w Polsce. W przestrzeni galerii zobaczymy gliniane prace pokazujące różnorodne możliwości tego materiału: instalacje, rzeźby i płaskorzeźby, które artystka tworzy jako struktury rozwijające się organicznie, poprzez dodawanie, wykluczanie i przekształcanie elementów. Każda z nich jest oddzielnym mikroświatem, w którym elementy roślinne, zwierzęce i antropomorficzne łączą się w hybrydyczne formy. Z kolei rozwieszone na ścianach niewielkie druciane konstrukcje subtelnie operują cieniem, przywodząc na myśl zasuszone w zielniku rośliny.
Eplik dorastała na estońskiej wsi, gdzie codzienność wyznaczał rytm przyrody, obecność zwierząt i bezpośredni kontakt z naturą. Już w dzieciństwie uczyła się uważności i szacunku wobec fauny i flory, ale też przekonania, że człowiek nie jest centrum świata, a jedynie jego częścią. Natura jest dla Eike współistniejącą rzeczywistością, przestrzenią wspólną dla ludzi, zwierząt, roślin i innych form życia, a myślenie o świecie jako „shared territory” jest jednym z fundamentów jej praktyki artystycznej: – W naturze wszystko ma sens – coś umiera, ktoś inny się tym odżywia, coś z tego wyrasta, cykl życia działa, a z rozpadu powstaje coś nowego. W ludzkim społeczeństwie to poczucie sensu gdzieś się gubi – tłumaczy artystka.
Głównym medium w sztuce Eplik jest ceramika – glina jako materiał żywy i plastyczny, który daje jej duże możliwości formalne, technologiczne i wciąż odkrywa w nim coś nowego. Najchętniej pracuje z ceramiką: surową gliną z dodatkiem szamotu, z której tworzy monumentalne formy, ale też z porcelaną, którą wykorzystuje do odlewów i ręcznego modelowania. Równolegle wykorzystuje metal, z którego powstają delikatne formy z drutu, metalowe reliefy wycinane laserowo i przestrzenne konstrukcje, w których światło i cień są częścią pracy.
W swoich realizacjach estońska artystka wykorzystuje też znalezione obiekty: sznury porzucone na plaży, niedziałające przedmioty domowe, czy rzeczy kupione w second handach, które funkcjonują jako nośniki pamięci. Wszystkie zamykane przez nią w bajkowych mikroświatach prace tworzą spójną opowieść o współzależności i współdzieleniu świata przez ludzi, zwierzęta, rośliny i inne formy życia.
Wystawa zorganizowana przy wsparciu Ministerstwa Kultury w Estonii w ramach funduszu ‘Estonian Culture Abroad’, Cultural Endowment of Estonia, Miasto Tartu
Wystawa zorganizowana we współpracy z Kogo Gallery, Tartu, Estonia
Kuratorka: Kaja Werbanowska