Proweniencja:
– kolekcja rodziny sportretowanej
– Aukcja Sztuki Dawnej, Agra Art, 25.03.2018
– kolekcja prywatna, Polska
Wystawiany:
– Jacek i Rafał Malczewscy, Muzeum im. Jacka Malczewskiego w Radomiu od 25 III do 4 IX 2011 r.;
Reprodukowany:
– Zofia Katarzyna Posiadała, „Jacek i Rafał Malczewscy”, Radom 2014, s. 204.
„Głowa ludzka, wyraz ludzkiej twarzy, staje się nie tylko, jak dawniej, zasadniczym składnikiem, ale dominującym motywem twórczości. Jest tak zarówno w portretach, jak i w innych kompozycjach, gdzie zawsze ze szczególnym naciskiem i mistrzostwem opracowuje Malczewski głowy. Ich ruch, nachylenie, grymas, spojrzenie, to główne środki wypowiedzenia myśli artystycznej.” (A. Heydel, „Jacek Malczewski: człowiek i artysta”, 1933, s. 156–157)
„Pierwsze dziesięciolecie nowego stulecia przyniosło najciekawsze portrety. Malował wtedy artysta […] przede wszystkim i najczęściej ludzi sobie bliskich, z którymi łączyły go ściślejsze więzy, podczas gdy malowania portretów na zamówienie podejmował się mniej chętnie; wolał te, w których modela mógł przedstawić tak, jak go „po swojemu” widział.” (Jadwiga Puciata-Pawłowska, Jacek Malczewski, Wrocław, Warszawa, Kraków Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1968, s. 192) Leontyna Gogulska była żoną krakowskiego lekarza Józefa Jana Gogulskiego (il. I). Artysta niejednokrotnie utrwalał jej wizerunek. Jacek Malczewski stworzył portrety w różnych technikach i na przestrzeni lat. Jednym z przykładów jest akwarela z 1910 roku (il. II), charakteryzująca się swobodną szkicową formą. Kolejne przedstawienie tej samej modelki powstało w 1919 roku w technice olejnej, co potwierdza długotrwałe zainteresowanie artysty postacią Leontyny. Z archiwalnych przekazów rodziny sportretowanej wynika, że Malczewski miał namalować Leontynę Gogulską nie tylko bezinteresownie, lecz na własną prośbę. Podobno modelka przypominała artyście jego ukochaną matkę, zmarłą w 1898 roku Marię Malczewską z domu Korwin Szymanowską. Matka Malczewskiego „była osobą cichą, całkowicie oddaną rodzinie. […] była osobą wrażliwą i otwartą na niematerialną, duchową, strefę bytu, którą realizowała głównie w lekturze religijnej i modlitwie.” (Dorota Kudelska, Dukt pisma i pędzla, biografia intelektualna Jacka Malczewskiego, Lublin 2008, s. 130.).
Proweniencja:
– kolekcja rodziny sportretowanej
– Aukcja Sztuki Dawnej, Agra Art, 25.03.2018
– kolekcja prywatna, Polska
Wystawiany:
– Jacek i Rafał Malczewscy, Muzeum im. Jacka Malczewskiego w Radomiu od 25 III do 4 IX 2011 r.;
Reprodukowany:
– Zofia Katarzyna Posiadała, „Jacek i Rafał Malczewscy”, Radom 2014, s. 204.
„Głowa ludzka, wyraz ludzkiej twarzy, staje się nie tylko, jak dawniej, zasadniczym składnikiem, ale dominującym motywem twórczości. Jest tak zarówno w portretach, jak i w innych kompozycjach, gdzie zawsze ze szczególnym naciskiem i mistrzostwem opracowuje Malczewski głowy. Ich ruch, nachylenie, grymas, spojrzenie, to główne środki wypowiedzenia myśli artystycznej.” (A. Heydel, „Jacek Malczewski: człowiek i artysta”, 1933, s. 156–157)
„Pierwsze dziesięciolecie nowego stulecia przyniosło najciekawsze portrety. Malował wtedy artysta […] przede wszystkim i najczęściej ludzi sobie bliskich, z którymi łączyły go ściślejsze więzy, podczas gdy malowania portretów na zamówienie podejmował się mniej chętnie; wolał te, w których modela mógł przedstawić tak, jak go „po swojemu” widział.” (Jadwiga Puciata-Pawłowska, Jacek Malczewski, Wrocław, Warszawa, Kraków Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1968, s. 192) Leontyna Gogulska była żoną krakowskiego lekarza Józefa Jana Gogulskiego (il. I). Artysta niejednokrotnie utrwalał jej wizerunek. Jacek Malczewski stworzył portrety w różnych technikach i na przestrzeni lat. Jednym z przykładów jest akwarela z 1910 roku (il. II), charakteryzująca się swobodną szkicową formą. Kolejne przedstawienie tej samej modelki powstało w 1919 roku w technice olejnej, co potwierdza długotrwałe zainteresowanie artysty postacią Leontyny. Z archiwalnych przekazów rodziny sportretowanej wynika, że Malczewski miał namalować Leontynę Gogulską nie tylko bezinteresownie, lecz na własną prośbę. Podobno modelka przypominała artyście jego ukochaną matkę, zmarłą w 1898 roku Marię Malczewską z domu Korwin Szymanowską. Matka Malczewskiego „była osobą cichą, całkowicie oddaną rodzinie. […] była osobą wrażliwą i otwartą na niematerialną, duchową, strefę bytu, którą realizowała głównie w lekturze religijnej i modlitwie.” (Dorota Kudelska, Dukt pisma i pędzla, biografia intelektualna Jacka Malczewskiego, Lublin 2008, s. 130.).