"Dama w czerni" powstała w 1923 roku i jeszcze w tym samym roku została przez artystkę wysłana na 22. Międzynarodową Wystawę Malarstwa w Pittsburghu. Cieszącą się dużym zainteresowaniem artystów zarówno europejskich, jak i amerykańskich ekspozycję organizował Carnegie Institute, stowarzyszenie założone przez multimilionera, przemysłowca i filantropa, jedną z najbarwniejszych postaci epoki, Andrew Carnegie. Carnegie, który dorobił się fortuny na wydobyciu węgla i produkcji stali, w 1895 roku dużą część swojego majątku przeznaczył na stworzenie w Pittsburghu instytucji zajmującej się organizacją życia artystycznego. W mieście otwarto publiczne muzeum i rozpoczęto organizację głośnych w całych Stanach wystaw sztuki współczesnej.
Boznańska wysyłała swoje obrazy na Międzynarodową Wystawę Malarstwa regularnie od 1905 roku, a w 1907 jej prace zdobyły srebrny medal. Na przestrzeni lat 1905-28 pokazała w Pittsburghu 27 obrazów, głównie portrety, ale także nieliczne martwe natury, a nawet sceny rodzajowe. Duża część tych kompozycji została sprzedana do prywatnych kolekcji amerykańskich, nieliczne wróciły do Europy, jeden kupił Carnegie Institute. Prezentowana "Dama w czerni" została po wystawie własnością amerykańskiego malarza Clifforda Holmeada Phillipsa, który żył pomiędzy starym a nowym kontynentem, często bywał we Francji, gdzie poznał i sportretował Olgę Boznańską.
O losach wystawionej w Pittsburghu "Damy w czerni" możemy się domyślać na podstawie nalepek i napisów umieszczonych na odwrociu obrazu. W nieznanym czasie, być może zaraz po wystawie w Carnegie Institute, obraz kupił Clifford Holmead Phillips. "Dama w czerni" została jako jego własność pokazana w Brooklyn Museum w Nowym Jorku w roku 1927. Nalepka przewozowa z adnotacją "Londres" sugeruje, że obraz przewieziony został - być może na wystawę - do Londynu. W latach 90. XX w. obraz znajdował się prywatnej kolekcji w Polsce.

Jedna z najwybitniejszych polskich artystek przełomu XIX i XX w. Początkowo lekcji rysunku udzielała artystce matka, Eugenia Mondan; w latach 1883-86 artystka kształciła się pod kierunkiem Kazimierza Pochwalskiego i Józefa Siedleckiego. Uczęszczała też na Wyższe Kursy dla Kobiet im. A. Baranieckiego w Krakowie, gdzie lekcji udzielali jej Hipolit Lipiński i Antoni Piotrowski. W latach 1886-89 odbyła studia w monachijskiej Akademii Sztuk Pięknych u Karla Kricheldorfa i Wilhelma Dürra. W Monachium otworzyła własną pracownię, pozostając pod opieką Józefa Brandta i Alfreda Wierusza-Kowalskiego. W 1895 roku, w zastępstwie Teodora Hummla, objęła kierownictwo prowadzonej przez niego Szkoły Malarskiej. W 1898 roku osiadła na stałe w Paryżu. Była członkiem Towarzystwa Artystów Polskich "Sztuka", Société Nationale des Beaux-Arts i Polskiego Towarzystwa Literacko-Artystycznego w Paryżu, a także International Society of Sculptors, Engravers and Painters w Londynie. Od 1886 roku, gdy zadebiutowała w krakowskim Towarzystwie Przyjaciół Sztuk Pięknych, prezentowała swoje prace na wystawach w kraju, Europie i Stanach Zjednoczonych, m.in. w Berlinie (1892, 1893, 1913), Monachium (1893), Pradze, Londynie i Paryżu (1896), Carnegie Institute w Pittsburghu (1901, 1906, 1907, 1920-28), Wiedniu (1902, 1908), Amsterdamie (1912) i Wenecji (1910, 1914, 1938). Została wielokrotnie uhonorowana nagrodami, m.in. złotym medalem na międzynarodwej wystawie w Monachium (1905), Francuską Legią Honorową (1912), Grand Prix na Wystawie Expo w Paryżu (1939) i orderem Polonia Restituta (1938). Była przede wszystkim portrecistką; stworzone przez nią wizerunki zarówno osób znanych jak i zwykłych modeli wpisują się w nurt ekspresyjnego portretu modernistycznego. W swych obrazach artystka skupiła się na twarzy modela oddając stan jego psychiki i nastrój chwili. Malował także martwe natury i kwiaty oraz wnętrza, zwłaszcza własnych pracowni.

7
Olga BOZNAŃSKA (1865 - 1940)

Dama w czerni, 1923 r.

olej/tektura, 73 x 52 cm
sygnowany i datowany l.g.: `O. Boznańska 1923`
na odwrociu atramentem: `Portrait de femme | to be sold | 15.000 fr | Olga Boznańska | Paris | 49 bou;. Montparnasse`, ołówkiem: `Property of | Holmead Phillips; - BOX 11; - 1200`, niebieską kredką: `141`, czarną kredką: `B` [numer pod nalepką].

Na odwrociu siedem papierowych nalepek:
- nalepka paryskiej firmy R. Lérondelle: `R. Lérondelle | EMBALLAGES DE TABLEAUX & OBJETS D`art. | 76, Rue Blanche, 76 - PARIS | Exposition de 19 [w kółku] PITTSBURGH | No 36 | Mme De Boznańska`
- nalepka Carnegie Institute w Pittsburghu: `126 RESERVE THIS PART FOR THE INSTITUTE 19 CASE No 56-5 | CARNEGIE INSTITUTE , PITTSBURGH, U.S.A. | title Portrait de jeune femme | painter Olga de Boznańska | OWNER The painter Paris | ADRESS 49 boul. Montparnasse | ATTACH securely: one label to stretcher, another | to frame`
- nalepka wystawy z roku 1927: `THE BROOKLYN INSTITUTE | OF ARTS AND SCIENCES | BROOKLYN MUSEUM | Easterm Parkway and Washington Avenue | Brooklyn, N. Y. | Artist Olga de Boznańska | Title "A lady in Black" | Owner Holmead Phillips | Adress 117 Prince St. Shippensburg, Pa. | Date February 10. 1927`
- nalepka `JAMES BOURLET & SONS, Ltd. | Fine Art Packers, Frame Makers. | 82639 | 17&18, NASSAU STREET, | MORTIMER STREET, W.1. | Phone MUSEUM 1871`
- nalepka `EXPOSITION d. Londres (?) | Porttier, emballeur | de Tableaux & Objets d`Art | 14. Rue Gaillon - PARIS | Nom Boznańska | No 74`
- dwie nalepki ze stemplem francuskiego urzędu celnego: `DOUANE | Paris | centrale; - DOUANE FRANCAISES | SERVICE | DES | EXPOSITIONS | PARIS`

POCHODZENIE:
- Clifford Holmead Phillips, Stany Zjednoczone,
- Aukcja Sztuki Dawnej, Warszawa 6.12.2009, Agra-Artpoz. 94,
- Aukcja Dzieł Sztuki, Warszawa 16.06.2011, DESA Unicum, poz. 24
- kolekcja prywatna, Polska
WYSTAWIANY:
- 22 Interntional Annual Exhibition of Paintings, Carnegie Institute, Pittsburg, 26.04-17.06.1923
- The Brooklyn Institute, Nowy Jork, 1927
- Londyn ?
LITERATURA:
- obraz będzie reprodukowany w catalogue raisonné Olgi Boznanskiej opracowywanym przez MNK,
- M. Rostworowska, Portret za mgłą. Opowieść o Oldze Boznańskiej, Warszawa 2003, s. 193,
- Aukcja Dzieł Sztuki, Warszawa 16.06.2011, DESA Unicum, poz. 24
- Aukcja Sztuki Dawnej, Warszawa 6.12.2009, Agra-Art, poz. 94,
- 12. Aukcja Vicrey`a, Warszawa 8-19.5.1999, Rempex, poz. 6,
- Record of the Carnegie Institute`s International Exhibitions 1896-1996, red. P. H. Falk, Pittsburgh 1998, s. 45

Kup abonament Wykup abonament, aby zobaczyć więcej informacji

"Dama w czerni" powstała w 1923 roku i jeszcze w tym samym roku została przez artystkę wysłana na 22. Międzynarodową Wystawę Malarstwa w Pittsburghu. Cieszącą się dużym zainteresowaniem artystów zarówno europejskich, jak i amerykańskich ekspozycję organizował Carnegie Institute, stowarzyszenie założone przez multimilionera, przemysłowca i filantropa, jedną z najbarwniejszych postaci epoki, Andrew Carnegie. Carnegie, który dorobił się fortuny na wydobyciu węgla i produkcji stali, w 1895 roku dużą część swojego majątku przeznaczył na stworzenie w Pittsburghu instytucji zajmującej się organizacją życia artystycznego. W mieście otwarto publiczne muzeum i rozpoczęto organizację głośnych w całych Stanach wystaw sztuki współczesnej.
Boznańska wysyłała swoje obrazy na Międzynarodową Wystawę Malarstwa regularnie od 1905 roku, a w 1907 jej prace zdobyły srebrny medal. Na przestrzeni lat 1905-28 pokazała w Pittsburghu 27 obrazów, głównie portrety, ale także nieliczne martwe natury, a nawet sceny rodzajowe. Duża część tych kompozycji została sprzedana do prywatnych kolekcji amerykańskich, nieliczne wróciły do Europy, jeden kupił Carnegie Institute. Prezentowana "Dama w czerni" została po wystawie własnością amerykańskiego malarza Clifforda Holmeada Phillipsa, który żył pomiędzy starym a nowym kontynentem, często bywał we Francji, gdzie poznał i sportretował Olgę Boznańską.
O losach wystawionej w Pittsburghu "Damy w czerni" możemy się domyślać na podstawie nalepek i napisów umieszczonych na odwrociu obrazu. W nieznanym czasie, być może zaraz po wystawie w Carnegie Institute, obraz kupił Clifford Holmead Phillips. "Dama w czerni" została jako jego własność pokazana w Brooklyn Museum w Nowym Jorku w roku 1927. Nalepka przewozowa z adnotacją "Londres" sugeruje, że obraz przewieziony został - być może na wystawę - do Londynu. W latach 90. XX w. obraz znajdował się prywatnej kolekcji w Polsce.

Jedna z najwybitniejszych polskich artystek przełomu XIX i XX w. Początkowo lekcji rysunku udzielała artystce matka, Eugenia Mondan; w latach 1883-86 artystka kształciła się pod kierunkiem Kazimierza Pochwalskiego i Józefa Siedleckiego. Uczęszczała też na Wyższe Kursy dla Kobiet im. A. Baranieckiego w Krakowie, gdzie lekcji udzielali jej Hipolit Lipiński i Antoni Piotrowski. W latach 1886-89 odbyła studia w monachijskiej Akademii Sztuk Pięknych u Karla Kricheldorfa i Wilhelma Dürra. W Monachium otworzyła własną pracownię, pozostając pod opieką Józefa Brandta i Alfreda Wierusza-Kowalskiego. W 1895 roku, w zastępstwie Teodora Hummla, objęła kierownictwo prowadzonej przez niego Szkoły Malarskiej. W 1898 roku osiadła na stałe w Paryżu. Była członkiem Towarzystwa Artystów Polskich "Sztuka", Société Nationale des Beaux-Arts i Polskiego Towarzystwa Literacko-Artystycznego w Paryżu, a także International Society of Sculptors, Engravers and Painters w Londynie. Od 1886 roku, gdy zadebiutowała w krakowskim Towarzystwie Przyjaciół Sztuk Pięknych, prezentowała swoje prace na wystawach w kraju, Europie i Stanach Zjednoczonych, m.in. w Berlinie (1892, 1893, 1913), Monachium (1893), Pradze, Londynie i Paryżu (1896), Carnegie Institute w Pittsburghu (1901, 1906, 1907, 1920-28), Wiedniu (1902, 1908), Amsterdamie (1912) i Wenecji (1910, 1914, 1938). Została wielokrotnie uhonorowana nagrodami, m.in. złotym medalem na międzynarodwej wystawie w Monachium (1905), Francuską Legią Honorową (1912), Grand Prix na Wystawie Expo w Paryżu (1939) i orderem Polonia Restituta (1938). Była przede wszystkim portrecistką; stworzone przez nią wizerunki zarówno osób znanych jak i zwykłych modeli wpisują się w nurt ekspresyjnego portretu modernistycznego. W swych obrazach artystka skupiła się na twarzy modela oddając stan jego psychiki i nastrój chwili. Malował także martwe natury i kwiaty oraz wnętrza, zwłaszcza własnych pracowni.