Alfred Lenica w czasie II wojny światowej przebywał w Krakowie. Związał się tam z Grupą Młodych Plastyków skupioną wokół Tadeusza Kantora. Tworzył w tym czasie martwe natury i kompozycje figuralne stylizowane podobnie do prac Fernanda Légera, za czym niewątpliwie stał jego lewicowy światopogląd. Są to kompozycje zazwyczaj jednoplanowe – zestawy uproszczonych, nawet zbrutalizowanych, motywów i znaków, malowanych płasko, często z podkreślonym konturem, słowem – antynaturalistyczne i „antymalarskie“. W przypadku tej pracy znaczące elementy: biały hełm, czarny cylinder, wychylająca się zza stylizowanej flagi twarz robotnika w kasku – uzasadniają określenie kompozycji jako „amerykańskiej“ (choć nie ma ona znanego odpowiednika w jakimkolwiek innym przedstawieniu na obrazie czy plakacie). W 1948 malarz radykalnie zmienił orientację, tworząc jedne z najwcześniejszych w polskim malarstwie abstrakcje typu informel. Stylistyka „légerowska“ powróciła na krótko w twórczości Alfreda Lenicy w okresie socrealizmu. Pomijając ten epizod, do końca życia pozostał jednym z czołowych polskich abstrakcjonistów.

Alfred Lenica (Pabianice 1899 - Warszawa 1977) uczył się prywatnie rysunku i malarstwa w pracowniach Artura Hannytkiewicza i Piotra Kubowicza w Poznaniu (1925-1928). W latach 30. malował obrazy figuratywne, nawiązujące w stylistyce do kubizmu. Nieco później uległ wpływom surrealizmu, który, pomijając lata socrealizmu, stanie się dlań najpoważniejszym obszarem poszukiwań malarskich. Od połowy lat 40. utrzymywał stałe kontakty z kręgiem „Grupy Krakowskiej“, przyjaźnił się z Jerzym Kujawskim. Po przeniesieniu się do Poznania, w 1947 został współzałożycielem awangardowej grupy „4F+R“ (farba, forma, fantastyka, faktura + realizm). Jest autorem pierwszego polskiego obrazu taszystowskiego (Farby w ruchu, 1949, tempera). W okresie socrealizmu włączył się w nurt oficjalnej sztuki, pracując jednocześnie jako organizator życia artystycznego, prezes Okręgu Poznańskiego ZPAP (1948-1950) i jednocześnie kierownik Pracowni Sztuk Plastycznych tamże. W końcu lat 50. przeniósł się do Warszawy i również tu do 1969 pełnił kierownicze funkcje w ZPAP. W drugiej poł. lat 50. ponownie - po eksperymentach z lat 40. - uprawiał informel, malując chętnie techniką drippingu. Około 1958 wypracował indywidualny, charakterystyczny dlań styl wirujących, kolorowych, niekiedy kaligraficznie opracowanych form, które dynamicznie wypełniały pola obrazów. Tworzył je techniką zbliżoną do surrealistycznej dekalkomanii. Styl ten stał się znakiem rozpoznawczym artysty do końca życia. W swych obrazach nie unikał kształtów nawiązujących do form naturalnych (jego malarstwo nazywano „biologicznym“), a w latach 70. niekiedy włączał do kompozycji motywy figuralne. Wystawa retrospektywna artysty odbyła się w Galerii Zachęta w Warszawie w 1974.


♣ Droit de suite: do Ceny Zakupu doliczana będzie dodatkowo opłata wynikająca z prawa twórcy i jego spadkobierców do otrzymania wynagrodzenia zgodnie z Ustawą z dnia 4 lutego 1994 - o prawie autorskim i prawach pokrewnych (droit de suite).

137
Alfred LENICA (1899 Pabianice - 1977 Warszawa)

KOMPOZYCJA „AMERYKAŃSKA“, 1944

akwarela, ołówek, papier,
14 x 20.8 cm,
sygn. oł. p.d.: Lenica 44 | Kraków

Zobacz katalog

AGRA-ART

Aukcja Sztuki Współczesnej

21.06.2026

17:00

Cena wywoławcza: 8 000 zł
Estymacja: 9 000 - 12 000 zł
Zaloguj się, aby wysłać zgłoszenie

Alfred Lenica w czasie II wojny światowej przebywał w Krakowie. Związał się tam z Grupą Młodych Plastyków skupioną wokół Tadeusza Kantora. Tworzył w tym czasie martwe natury i kompozycje figuralne stylizowane podobnie do prac Fernanda Légera, za czym niewątpliwie stał jego lewicowy światopogląd. Są to kompozycje zazwyczaj jednoplanowe – zestawy uproszczonych, nawet zbrutalizowanych, motywów i znaków, malowanych płasko, często z podkreślonym konturem, słowem – antynaturalistyczne i „antymalarskie“. W przypadku tej pracy znaczące elementy: biały hełm, czarny cylinder, wychylająca się zza stylizowanej flagi twarz robotnika w kasku – uzasadniają określenie kompozycji jako „amerykańskiej“ (choć nie ma ona znanego odpowiednika w jakimkolwiek innym przedstawieniu na obrazie czy plakacie). W 1948 malarz radykalnie zmienił orientację, tworząc jedne z najwcześniejszych w polskim malarstwie abstrakcje typu informel. Stylistyka „légerowska“ powróciła na krótko w twórczości Alfreda Lenicy w okresie socrealizmu. Pomijając ten epizod, do końca życia pozostał jednym z czołowych polskich abstrakcjonistów.

Alfred Lenica (Pabianice 1899 - Warszawa 1977) uczył się prywatnie rysunku i malarstwa w pracowniach Artura Hannytkiewicza i Piotra Kubowicza w Poznaniu (1925-1928). W latach 30. malował obrazy figuratywne, nawiązujące w stylistyce do kubizmu. Nieco później uległ wpływom surrealizmu, który, pomijając lata socrealizmu, stanie się dlań najpoważniejszym obszarem poszukiwań malarskich. Od połowy lat 40. utrzymywał stałe kontakty z kręgiem „Grupy Krakowskiej“, przyjaźnił się z Jerzym Kujawskim. Po przeniesieniu się do Poznania, w 1947 został współzałożycielem awangardowej grupy „4F+R“ (farba, forma, fantastyka, faktura + realizm). Jest autorem pierwszego polskiego obrazu taszystowskiego (Farby w ruchu, 1949, tempera). W okresie socrealizmu włączył się w nurt oficjalnej sztuki, pracując jednocześnie jako organizator życia artystycznego, prezes Okręgu Poznańskiego ZPAP (1948-1950) i jednocześnie kierownik Pracowni Sztuk Plastycznych tamże. W końcu lat 50. przeniósł się do Warszawy i również tu do 1969 pełnił kierownicze funkcje w ZPAP. W drugiej poł. lat 50. ponownie - po eksperymentach z lat 40. - uprawiał informel, malując chętnie techniką drippingu. Około 1958 wypracował indywidualny, charakterystyczny dlań styl wirujących, kolorowych, niekiedy kaligraficznie opracowanych form, które dynamicznie wypełniały pola obrazów. Tworzył je techniką zbliżoną do surrealistycznej dekalkomanii. Styl ten stał się znakiem rozpoznawczym artysty do końca życia. W swych obrazach nie unikał kształtów nawiązujących do form naturalnych (jego malarstwo nazywano „biologicznym“), a w latach 70. niekiedy włączał do kompozycji motywy figuralne. Wystawa retrospektywna artysty odbyła się w Galerii Zachęta w Warszawie w 1974.


♣ Droit de suite: do Ceny Zakupu doliczana będzie dodatkowo opłata wynikająca z prawa twórcy i jego spadkobierców do otrzymania wynagrodzenia zgodnie z Ustawą z dnia 4 lutego 1994 - o prawie autorskim i prawach pokrewnych (droit de suite).