Prezentowana Martwa natura to najpewniej jedna z najwcześniejszych rozpoznanych martwych natur Leona Wyczółkowskiego, jednego z najwybitniejszych artystów polskich przełomu XIX i XX w. Nosząca przy sygnaturze datę 1892 r., przypada na czas intensywnych poszukiwań malarskich artysty, w których coraz większą rolę odgrywały światło i kolor. Wyczółkowski, który w tym czasie wiele eksperymentował, podejmował różne tematy, które realizował w rozmaitych konwencjach. Naczynia porcelanowe, fajansowe, czy szklane pojawiają się też w jego ówczesnych scenach salonowych i przedstawieniach wnętrz, by później stać się głównymi motywami samodzielnych martwych natur.
Wyraźną inspiracją dla oferowanej Martwej natury było XVII-wieczne malarstwo holenderskie: porcelana dalekowschodnia, szklany kielich, ćwiartka melona, daktyle oraz obrana cytryna ułożone na marmurowym blacie konsoli to kompozycja typowa dla dawnych mistrzów. Sposób operowania kolorem, polegający na skontrastowaniu soczystych barw naczyń i owoców z dominującym, ciemnym tłem, również odpowiada tradycji malarstwa XVII wieku. Obraz wyróżnia się jednak znacznie swobodniejszym, mięsistym duktem pędzla oraz żywą fakturą malarską. Zamiast chłodnego, wygładzonego realizmu dawnych mistrzów, Wyczółkowski ujawnia tu swój rodzący się indywidualny styl poprzez zmysłową grę światła, bezwzględny prymat barwy oraz czystą spontaniczność wrażenia.
Naczynia przedstawione na obrazie to tzw. waza świątynna (ołtarzowa, czasem nazywana garem – potiche), być może pochodząca z epoki cesarza Kangxi z dynastii Qing, czyli z przełomu XVII i XVIII w. oraz japoński wazonik Imari o typowej dla tego stylu formie. Tematyka dzieła i przedstawione na nim artefakty są związane z kolekcjonerskimi zainteresowaniami Wyczółkowskiego, zaś oferowana Martwa natura powstała na samym początku tej drogi. Warto tu wspomnieć, że pasja artysty doprowadziła do stworzenia wyjątkowo cennej kolekcji sztuki orientalnej, na którą złożyły się militaria, tkaniny i rzemiosło artystyczne.
Szczególne znaczenie prezentowanego obrazu wynika z jego wczesnego datowania. Szerzej znane martwe natury Wyczółkowskiego pochodzą przede wszystkim z pierwszych dekad XX wieku, kiedy dekoracyjne naczynia i kwiaty stały się chętnie podejmowanymi przez niego tematami. Kompozycja z 1892 roku ukazuje wcześniejszy etap tych zainteresowań – samodzielne studium przedmiotów, ich materii i barwy, podporządkowane obserwacji światła. Stanowi tym samym interesujące świadectwo kształtowania się języka malarskiego artysty i zapowiedź poszukiwań rozwijanych w jego późniejszej twórczości.
Leon Wyczółkowski (Huta Miastkowska k. Siedlec 1852 - Warszawa 1936) - malarz, grafik i pedagog, był jednym z najwybitniejszych artystów polskich tworzących na przełomie XIX i XX w. Studia artystyczne rozpoczął w warszawskiej Klasie Rysunkowej pod kierunkiem Wojciecha Gersona i Aleksandra Kamińskiego (1869-1873), następnie kontynuował je w monachijskiej Akademii Sztuk Pięknych u Aleksandra Wagnera (1875-1877), w Krakowie u Jana Matejki (1877/78) i podczas dwukrotnych wyjazdów do Paryża (1878 i 1889). Po studiach zamieszkał we Lwowie, później przeniósł się do Warszawy. Lata 1883-1893 spędził podróżując po Ukrainie i Podolu. W 1895 przeniósł się do Krakowa powołany na wykładowcę tamtejszej Szkoły Sztuk Pięknych. W latach następnych wiele podróżował – do Włoch, Francji, Hiszpanii, Holandii, Anglii. Należał do grona członków-założycieli Towarzystwa Artystów Polskich „Sztuka”. Wiele wystawiał tak w kraju, jak i za granicą. Lata 1929-1936 spędził w Poznaniu i Gościeradzu, dojeżdżając do Warszawy, gdzie (od 1934) prowadził katedrę grafiki w Akademii Sztuk Pięknych. Malował krajobrazy, portrety, sceny rodzajowe, martwe natury i kwiaty. Chętnie posługiwał się techniką pastelu i akwareli, był wybitnym grafikiem, zajmował się też rzeźbą.
olej, płótno,
47,8 x 58,3 cm,
sygn. p.g.: L. Wyczółkowsk[i] | 892
Prezentowana Martwa natura to najpewniej jedna z najwcześniejszych rozpoznanych martwych natur Leona Wyczółkowskiego, jednego z najwybitniejszych artystów polskich przełomu XIX i XX w. Nosząca przy sygnaturze datę 1892 r., przypada na czas intensywnych poszukiwań malarskich artysty, w których coraz większą rolę odgrywały światło i kolor. Wyczółkowski, który w tym czasie wiele eksperymentował, podejmował różne tematy, które realizował w rozmaitych konwencjach. Naczynia porcelanowe, fajansowe, czy szklane pojawiają się też w jego ówczesnych scenach salonowych i przedstawieniach wnętrz, by później stać się głównymi motywami samodzielnych martwych natur.
Wyraźną inspiracją dla oferowanej Martwej natury było XVII-wieczne malarstwo holenderskie: porcelana dalekowschodnia, szklany kielich, ćwiartka melona, daktyle oraz obrana cytryna ułożone na marmurowym blacie konsoli to kompozycja typowa dla dawnych mistrzów. Sposób operowania kolorem, polegający na skontrastowaniu soczystych barw naczyń i owoców z dominującym, ciemnym tłem, również odpowiada tradycji malarstwa XVII wieku. Obraz wyróżnia się jednak znacznie swobodniejszym, mięsistym duktem pędzla oraz żywą fakturą malarską. Zamiast chłodnego, wygładzonego realizmu dawnych mistrzów, Wyczółkowski ujawnia tu swój rodzący się indywidualny styl poprzez zmysłową grę światła, bezwzględny prymat barwy oraz czystą spontaniczność wrażenia.
Naczynia przedstawione na obrazie to tzw. waza świątynna (ołtarzowa, czasem nazywana garem – potiche), być może pochodząca z epoki cesarza Kangxi z dynastii Qing, czyli z przełomu XVII i XVIII w. oraz japoński wazonik Imari o typowej dla tego stylu formie. Tematyka dzieła i przedstawione na nim artefakty są związane z kolekcjonerskimi zainteresowaniami Wyczółkowskiego, zaś oferowana Martwa natura powstała na samym początku tej drogi. Warto tu wspomnieć, że pasja artysty doprowadziła do stworzenia wyjątkowo cennej kolekcji sztuki orientalnej, na którą złożyły się militaria, tkaniny i rzemiosło artystyczne.
Szczególne znaczenie prezentowanego obrazu wynika z jego wczesnego datowania. Szerzej znane martwe natury Wyczółkowskiego pochodzą przede wszystkim z pierwszych dekad XX wieku, kiedy dekoracyjne naczynia i kwiaty stały się chętnie podejmowanymi przez niego tematami. Kompozycja z 1892 roku ukazuje wcześniejszy etap tych zainteresowań – samodzielne studium przedmiotów, ich materii i barwy, podporządkowane obserwacji światła. Stanowi tym samym interesujące świadectwo kształtowania się języka malarskiego artysty i zapowiedź poszukiwań rozwijanych w jego późniejszej twórczości.
Leon Wyczółkowski (Huta Miastkowska k. Siedlec 1852 - Warszawa 1936) - malarz, grafik i pedagog, był jednym z najwybitniejszych artystów polskich tworzących na przełomie XIX i XX w. Studia artystyczne rozpoczął w warszawskiej Klasie Rysunkowej pod kierunkiem Wojciecha Gersona i Aleksandra Kamińskiego (1869-1873), następnie kontynuował je w monachijskiej Akademii Sztuk Pięknych u Aleksandra Wagnera (1875-1877), w Krakowie u Jana Matejki (1877/78) i podczas dwukrotnych wyjazdów do Paryża (1878 i 1889). Po studiach zamieszkał we Lwowie, później przeniósł się do Warszawy. Lata 1883-1893 spędził podróżując po Ukrainie i Podolu. W 1895 przeniósł się do Krakowa powołany na wykładowcę tamtejszej Szkoły Sztuk Pięknych. W latach następnych wiele podróżował – do Włoch, Francji, Hiszpanii, Holandii, Anglii. Należał do grona członków-założycieli Towarzystwa Artystów Polskich „Sztuka”. Wiele wystawiał tak w kraju, jak i za granicą. Lata 1929-1936 spędził w Poznaniu i Gościeradzu, dojeżdżając do Warszawy, gdzie (od 1934) prowadził katedrę grafiki w Akademii Sztuk Pięknych. Malował krajobrazy, portrety, sceny rodzajowe, martwe natury i kwiaty. Chętnie posługiwał się techniką pastelu i akwareli, był wybitnym grafikiem, zajmował się też rzeźbą.