Pochodzenie:
Kolekcja Durand-Ruel
Kolekcja prywatna, Paryż
Kolekcja prywatna, Francja
Wystawiany:
Eugène Zak (1884-1926), wystawa retrospektywna, Paryż 1927, nr 16.
Samtida Konst I Polen, Malmö, 1930, reprodukcja s. 107.
Bibliografia:
Martinie H.-A., Eugène Zak (1884-1926), „Sztuka i dekoracja”, 1926, reprodukcja s. 160.
Jaloux E., Eugène Zak, „L’Amour de l’art” 1927, nr. 5, reprodukcja s. 15. 168.
Zahorska Stefanja, Eugenjusz Zak, Gebethnera i Wolffa edition, Warsaw, 1927, (reproduced).
Mourey G. Paris, Eugène Zak, „The Studio”, tom 95, 1928, reprodukcja na s. 359.
Schürer O., Zu den Bildern von Eugen Zak, „Die Kunst”, tom. 57, 1928, reprodukcja s. 57, 1928. 77.
Maximilien Gauthier, artyści żydowscy, Eugène Zak, wydanie Le Triangle, 1932, (reprodukcja) i wzmianka o pochodzeniu (Kolekcja Duranda-Ruela).
Eugeniusz Żak (1884-1926), Barbara Brus-Malinowska, 18 grudnia 2003 - 29 lutego 2004, Muzeum Narodowe w Warszawie, reprodukcja pod nr 249, s. 23. 172.
Eugène Zak, z domu Eugeniusz Żak, był polskim malarzem i rysownikiem Szkoły Paryskiej. Urodził się w Mogilnie w polskiej rodzinie żydowskiej. Jego ojciec był inżynierem kolejowym i zmarł w 1892 roku. Po jego śmierci matka zabrała go do rodzinnej Warszawy, gdzie rozpoczął studia biznesowe i zaczął rysować.
Eugène Zak przybył do stolicy Francji w 1902 roku w wieku osiemnastu lat. Wstąpił do École des Beaux-Arts w pracowni Jeana-Léona Gérôme'a. Kilka miesięcy później malarz kontynuował naukę w Académie Colarossi w pracowni Alberta Besnarda.
W 1903 roku Eugène Zak wyruszył w podróż do Europy. Odwiedził Włochy, Rzym i Florencję, a następnie przybył do Monachium, gdzie uczęszczał na zajęcia u Antona Azbe w prywatnej szkole artystycznej.
W następnym roku powrócił do Paryża i zaczął wystawiać w Salonie Jesiennym. Eugène Zak odbył kilka podróży do Bretanii w latach 1906 i 1907, odwiedzając m.in. Pont-l'Abbé i Douarnenez.
Eugène Zak zaprzyjaźnił się z wieloma krytykami, pisarzami i marszandami, takimi jak André Salmon, Guillaume Apollinaire, Adolf Basler i Waldemar George. W 1911 roku zamieszkał u Romana Kramsztyka w Audierne, został jednym z członków-założycieli Towarzystwa Artystów Polskich w Paryżu i wynajął pracownię przy rue Campagne-Première 17 na Montparnasse. Wśród jego sąsiadów byli polscy artyści, tacy jak Władysław Skoczylas, Jan Rubczak i Gustaw Gwozdecki.
W 1912 roku Zak uczył w prywatnej szkole „La Palette”, a jego uczniem był Mojżesz Kisling. W tym samym roku artysta wyjechał na południe Francji; szczególnie upodobał sobie Vence, Saint-Paul i Cagnes-sur-Mer. Później poślubił Jadwigę Kon, malarkę z rodziny żydowskiej; po śmierci męża prowadziła ona Galerie Zak przy Rue de l'Abbaye.
Eugène Zak wrócił do Polski w 1916 roku i zamieszkał z żoną i dzieckiem w Częstochowie, rodzinnym mieście swojej żony. Malarz był jednym z założycieli grupy „Rytm” w 1921 roku. Następnie udał się do Berlina, na zlecenie architekta Fritza Augusta Breuhausa, aby udekorować jego rezydencję; towarzyszył mu Roman Kramsztyk. Artysta powrócił do Paryża w 1923 roku i zamieszkał w Hôtel Médical przy rue Faubourg St. Jacques 28, podobnie jak jego koledzy malarze Marc Chagall i Zygmunt Menkes. Eugène Zak zmarł 15 stycznia 1926 roku na zawał serca.
Eugène Zak wystawiał w Salonie Jesiennym w latach 1904–1928, w Salonie Tuileries w latach 1924–1926 oraz w Salonie Narodowym Société Nationale des Beaux-Arts. Uczestniczył w wystawach Towarzystwa Artystów Polskich „Sztuka”, wystawiał w Polsce (Zapokane, Warszawa) oraz w Paryżu w galeriach Druet i Devambez.
Obraz „Kąpiąca się”, namalowany przez Eugène’a Zaka w 1925 roku, wpisuje się w tradycję artystyczną głęboko naznaczoną nowoczesną interpretacją mitu Wenus, postaci narodzonej w starożytności i ponownie nawiedzanej w okresie renesansu. Eugène Zak czerpał inspirację w szczególności ze starożytnych rzeźb przedstawiających Wenus wyłaniającą się z kąpieli i niewątpliwie podziwiał słynną kompozycję Sandra Botticellego „Narodziny Wenus”, znajdującą się w Galerii Uffizi we Florencji, podczas swojego pobytu we Włoszech w 1903 roku. Zainspirował się tą mitologiczną ikonografią, zakorzenioną w kulturze grecko-rzymskiej, ale zachował jedynie centralną postać, aby rozwinąć poetycką, nowoczesną i osobistą wizję. Eugène Zak czerpał również inspirację z estetyki Puvis de Chavannes i malarzy nabistów, umieszczając postać na pierwszym planie pejzażu, gdzie brak perspektywy jedynie wzmacnia wizualną siłę pojedynczej postaci.
Postać kobieca, ukazana w kontrapoście, ukazuje kołysanie ciała w dwóch przeciwnych kierunkach, co stwarza wrażenie ruchu i nadaje scenie niemal choreograficzny dynamizm. Zak nie waha się stosować pewnych zniekształceń anatomicznych, zwłaszcza w ułożeniu ramion czy pochyleniu głowy z włosami w stylu weneckim, co przyczynia się do stylizacji postaci. Natura nie jest przedstawiona realistycznie; malarz przedstawia wyidealizowany, ponadczasowy akt, posługując się poetyckim i osobistym językiem.
Paletę barw charakteryzują delikatne tony, w których subtelnie niuansowane błękity, szarozielenie i róże łączą się z finezją. Malarz umiejętnie dba o harmonię linii i barw, tworząc niezwykle spójną estetycznie całość. Poprzez warstwowe nakładanie laserunków artysta nadaje pigmentom głębię i świetlistość: farba wychwytuje i odbija światło, tworząc subtelne wibracje tonalne i efekty fakturowe, powiązane z różnicami w pociągnięciach pędzla.
Obraz ten, o niezwykłym pochodzeniu i znany wcześniej jedynie z czarno-białej reprodukcji, stanowi prawdziwe ponowne odkrycie arcydzieła artysty.
Olej na płótnie
73 x 54 cm
Podpis w lewym dolnym rogu: „Eug. Zak”
Pochodzenie:
Kolekcja Durand-Ruel
Kolekcja prywatna, Paryż
Kolekcja prywatna, Francja
Wystawiany:
Eugène Zak (1884-1926), wystawa retrospektywna, Paryż 1927, nr 16.
Samtida Konst I Polen, Malmö, 1930, reprodukcja s. 107.
Bibliografia:
Martinie H.-A., Eugène Zak (1884-1926), „Sztuka i dekoracja”, 1926, reprodukcja s. 160.
Jaloux E., Eugène Zak, „L’Amour de l’art” 1927, nr. 5, reprodukcja s. 15. 168.
Zahorska Stefanja, Eugenjusz Zak, Gebethnera i Wolffa edition, Warsaw, 1927, (reproduced).
Mourey G. Paris, Eugène Zak, „The Studio”, tom 95, 1928, reprodukcja na s. 359.
Schürer O., Zu den Bildern von Eugen Zak, „Die Kunst”, tom. 57, 1928, reprodukcja s. 57, 1928. 77.
Maximilien Gauthier, artyści żydowscy, Eugène Zak, wydanie Le Triangle, 1932, (reprodukcja) i wzmianka o pochodzeniu (Kolekcja Duranda-Ruela).
Eugeniusz Żak (1884-1926), Barbara Brus-Malinowska, 18 grudnia 2003 - 29 lutego 2004, Muzeum Narodowe w Warszawie, reprodukcja pod nr 249, s. 23. 172.
Eugène Zak, z domu Eugeniusz Żak, był polskim malarzem i rysownikiem Szkoły Paryskiej. Urodził się w Mogilnie w polskiej rodzinie żydowskiej. Jego ojciec był inżynierem kolejowym i zmarł w 1892 roku. Po jego śmierci matka zabrała go do rodzinnej Warszawy, gdzie rozpoczął studia biznesowe i zaczął rysować.
Eugène Zak przybył do stolicy Francji w 1902 roku w wieku osiemnastu lat. Wstąpił do École des Beaux-Arts w pracowni Jeana-Léona Gérôme'a. Kilka miesięcy później malarz kontynuował naukę w Académie Colarossi w pracowni Alberta Besnarda.
W 1903 roku Eugène Zak wyruszył w podróż do Europy. Odwiedził Włochy, Rzym i Florencję, a następnie przybył do Monachium, gdzie uczęszczał na zajęcia u Antona Azbe w prywatnej szkole artystycznej.
W następnym roku powrócił do Paryża i zaczął wystawiać w Salonie Jesiennym. Eugène Zak odbył kilka podróży do Bretanii w latach 1906 i 1907, odwiedzając m.in. Pont-l'Abbé i Douarnenez.
Eugène Zak zaprzyjaźnił się z wieloma krytykami, pisarzami i marszandami, takimi jak André Salmon, Guillaume Apollinaire, Adolf Basler i Waldemar George. W 1911 roku zamieszkał u Romana Kramsztyka w Audierne, został jednym z członków-założycieli Towarzystwa Artystów Polskich w Paryżu i wynajął pracownię przy rue Campagne-Première 17 na Montparnasse. Wśród jego sąsiadów byli polscy artyści, tacy jak Władysław Skoczylas, Jan Rubczak i Gustaw Gwozdecki.
W 1912 roku Zak uczył w prywatnej szkole „La Palette”, a jego uczniem był Mojżesz Kisling. W tym samym roku artysta wyjechał na południe Francji; szczególnie upodobał sobie Vence, Saint-Paul i Cagnes-sur-Mer. Później poślubił Jadwigę Kon, malarkę z rodziny żydowskiej; po śmierci męża prowadziła ona Galerie Zak przy Rue de l'Abbaye.
Eugène Zak wrócił do Polski w 1916 roku i zamieszkał z żoną i dzieckiem w Częstochowie, rodzinnym mieście swojej żony. Malarz był jednym z założycieli grupy „Rytm” w 1921 roku. Następnie udał się do Berlina, na zlecenie architekta Fritza Augusta Breuhausa, aby udekorować jego rezydencję; towarzyszył mu Roman Kramsztyk. Artysta powrócił do Paryża w 1923 roku i zamieszkał w Hôtel Médical przy rue Faubourg St. Jacques 28, podobnie jak jego koledzy malarze Marc Chagall i Zygmunt Menkes. Eugène Zak zmarł 15 stycznia 1926 roku na zawał serca.
Eugène Zak wystawiał w Salonie Jesiennym w latach 1904–1928, w Salonie Tuileries w latach 1924–1926 oraz w Salonie Narodowym Société Nationale des Beaux-Arts. Uczestniczył w wystawach Towarzystwa Artystów Polskich „Sztuka”, wystawiał w Polsce (Zapokane, Warszawa) oraz w Paryżu w galeriach Druet i Devambez.
Obraz „Kąpiąca się”, namalowany przez Eugène’a Zaka w 1925 roku, wpisuje się w tradycję artystyczną głęboko naznaczoną nowoczesną interpretacją mitu Wenus, postaci narodzonej w starożytności i ponownie nawiedzanej w okresie renesansu. Eugène Zak czerpał inspirację w szczególności ze starożytnych rzeźb przedstawiających Wenus wyłaniającą się z kąpieli i niewątpliwie podziwiał słynną kompozycję Sandra Botticellego „Narodziny Wenus”, znajdującą się w Galerii Uffizi we Florencji, podczas swojego pobytu we Włoszech w 1903 roku. Zainspirował się tą mitologiczną ikonografią, zakorzenioną w kulturze grecko-rzymskiej, ale zachował jedynie centralną postać, aby rozwinąć poetycką, nowoczesną i osobistą wizję. Eugène Zak czerpał również inspirację z estetyki Puvis de Chavannes i malarzy nabistów, umieszczając postać na pierwszym planie pejzażu, gdzie brak perspektywy jedynie wzmacnia wizualną siłę pojedynczej postaci.
Postać kobieca, ukazana w kontrapoście, ukazuje kołysanie ciała w dwóch przeciwnych kierunkach, co stwarza wrażenie ruchu i nadaje scenie niemal choreograficzny dynamizm. Zak nie waha się stosować pewnych zniekształceń anatomicznych, zwłaszcza w ułożeniu ramion czy pochyleniu głowy z włosami w stylu weneckim, co przyczynia się do stylizacji postaci. Natura nie jest przedstawiona realistycznie; malarz przedstawia wyidealizowany, ponadczasowy akt, posługując się poetyckim i osobistym językiem.
Paletę barw charakteryzują delikatne tony, w których subtelnie niuansowane błękity, szarozielenie i róże łączą się z finezją. Malarz umiejętnie dba o harmonię linii i barw, tworząc niezwykle spójną estetycznie całość. Poprzez warstwowe nakładanie laserunków artysta nadaje pigmentom głębię i świetlistość: farba wychwytuje i odbija światło, tworząc subtelne wibracje tonalne i efekty fakturowe, powiązane z różnicami w pociągnięciach pędzla.
Obraz ten, o niezwykłym pochodzeniu i znany wcześniej jedynie z czarno-białej reprodukcji, stanowi prawdziwe ponowne odkrycie arcydzieła artysty.