„Oś transcendencji” Maliny Wieczorek

Ciało jako przestrzeń pamięci, przemiany i wewnętrznej wolności


artykuł sponsorowany

10 września 2026 roku w Stratos Office Center w Warszawie odbył się wernisaż wystawy „Oś Transcendencji” Maliny Wieczorek. Spotkanie zgromadziło miłośników sztuki, przedstawicieli świata kultury i osoby zainteresowane interdyscyplinarnym dialogiem między sztuką, filozofią i nauką. Wystawa, której kuratorką jest Barbara Siatkowska, potrwa do 4 października 2026 roku.

W samym centrum Warszawy, w przestrzeni Stratos Art Project, malarstwo Maliny Wieczorek spotkało się z publicznością w szczególnym momencie. „Oś Transcendencji” nie proponuje bowiem prostego spotkania z figuracją ani kolejnej opowieści o kobiecości. To wystawa o ciele rozumianym jako miejsce pamięci, przemiany i poznania – o tym, co dzieje się z człowiekiem pomiędzy tym, co biologiczne, emocjonalne i duchowe.

Od ciała przedstawionego do ciała doświadczanego
Wieczorek, absolwentka Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie, od niemal trzech dekad rozwija własny język malarski, w którym kobiecy akt staje się punktem wyjścia do znacznie szerszej refleksji. Artystka redukuje i deformuje ludzką sylwetkę, często pozbawiając ją twarzy i indywidualnych cech.
Nie chodzi jednak o odebranie postaci tożsamości. Przeciwnie – poprzez odejście od dosłowności artystka próbuje dotrzeć do tego, co bardziej uniwersalne. Ciało przestaje być obiektem oglądu, a staje się podmiotem doświadczenia: archiwum pamięci somatycznej, miejscem transformacji i przestrzenią wewnętrznej rekonstrukcji.
W tym sensie „Oś transcendencji” można odczytywać jako opowieść o stawaniu się. Tytułowa oś jest symboliczną linią przebiegającą przez najgłębsze warstwy ludzkiego istnienia – ciało, pamięć i świadomość. To proces codziennej, często niewidocznej przemiany, w którym biologiczny akt narodzin spotyka się z doświadczeniem nieustannego kształtowania własnego „ja”.

„Wykluwanie Tożsamości”, „Terra Ignota” i „Madonny”
Na wystawie znalazły się prace z kluczowych cykli artystki: „Wykluwanie Tożsamości”, „Terra Ignota” oraz „Madonny”.
Szczególne miejsce zajmuje cykl „Madonny”, w którym Wieczorek dokonuje radykalnego przewartościowania tradycyjnej ikonografii. Centrum kompozycji przenosi w obszar łona – symbolicznego „punktu zero”, z którego może emanować zarówno życie biologiczne, jak i energia o wymiarze kosmicznym. W pracach tych spotykają się dwa porządki: intymny i uniwersalny. Łono jest jednocześnie miejscem narodzin, pamięci, potencjału i tajemnicy. Artystka nie ilustruje jednak tych znaczeń. Buduje je poprzez materię obrazu, rytm, deformację i ograniczoną paletę barw.
Ziemiste pigmenty, chropowate powierzchnie i ślady malarskiego gestu sprawiają, że płótna Wieczorek mają niemal organiczny charakter. Ich materialność przywodzi na myśl ziemię, skałę, skórę, a nawet pierwotną materię, z której dopiero może powstać forma.

„Maluję z krwi, z ziemi, z kosmosu, z bólu i z uzdrowienia” – mówi artystka.
To zdanie dobrze oddaje napięcie obecne w jej malarstwie: pomiędzy tym, co cielesne, a tym, co transcendentalne; pomiędzy doświadczeniem bólu i procesem uzdrawiania; pomiędzy jednostkową historią a czymś znacznie większym od niej.

Wystawa jako filozoficzna podróż
W „Osi transcendencji” ciało nie jest więc jedynie motywem malarskim. Staje się językiem, za pomocą którego można mówić o tożsamości, wolności, pamięci i duchowości.
Kuratorska koncepcja Barbary Siatkowskiej prowadzi widza w stronę odczytania twórczości Wieczorek jako szczególnej formy „malarstwa-filozofii”. Jak podkreśla kuratorka, artystka tworzy figurację, która nie tyle reprodukuje ciało, ile je na nowo konstruuje.
W tej perspektywie ważny staje się również feministyczny wymiar wystawy. Odwołanie do idei Virginii Woolf i jej „własnego pokoju” zostaje przesunięte z poziomu fizycznej przestrzeni na poziom wewnętrznej wolności. W malarstwie Wieczorek „własny pokój” może być przestrzenią ciała i świadomości – miejscem, w którym moż wyłącznie w dyskursie feministycznym. Jej ambicją jest szersze pytanie o współczesną podmiotowość: kim jesteśmy, kiedy nasze cialiwe staje się odzyskanie własnego języka.
Nie jest to jednak wystawa zamknięta wyłącznie w dyskursie feministycznym. Jej ambicją jest szersze pytanie o współczesną podmiotowość: kim jesteśmy, kiedy nasze ciało przechowuje doświadczenia, których nie potrafimy lub nie chcemy opowiedzieć słowami?

Sztuka, mózg i neuroprotekcja
Istotnym elementem projektu jest również zainteresowanie artystki relacją pomiędzy sztuką a funkcjonowaniem mózgu. Malina Wieczorek jest inicjatorką Ruchu NeuroArte, łączącego refleksję nad sztuką z naukami o mózgu.
Dlatego wydarzeniom towarzyszy także wykład „Mózg i sztuka. Neuroprotekcyjne działanie sztuki na mózg” oraz oprowadzania kuratorskie z artystką. Program poszerza tym samym tradycyjne rozumienie wystawy: kontakt ze sztuką staje się nie tylko doświadczeniem estetycznym, ale również okazją do świadomego zatrzymania się, koncentracji i refleksji.
W przypadku „Osi transcendencji” ma to znaczenie szczególne. Wystawa zachęca bowiem do spowolnienia – do odejścia od codziennego tempa miasta i skierowania uwagi ku temu, co dzieje się wewnątrz nas.

Wernisaż – spotkanie wokół sztuki i idei
Czwartkowy wieczór w Stratos Office Center stał się więc nie tylko inauguracją wystawy, ale także okazją do spotkania wokół idei, które są dla artystki ważne: cielesności, kobiecej podmiotowości, pamięci, transformacji i relacji pomiędzy sztuką a nauką.
W przestrzeni współczesnego biurowca malarstwo Wieczorek zyskało dodatkowy kontekst. Z jednej strony znalazło się w samym środku dynamicznej tkanki Warszawy, z drugiej – stworzyło miejsce wyciszenia i kontemplacji. Kontrast ten dobrze współgra z przesłaniem wystawy: nawet w świecie nieustannego ruchu istnieje potrzeba zatrzymania się i kontaktu z własnym doświadczeniem.

Artystka pomiędzy sztuką a działalnością społeczną
Malina Wieczorek jest nie tylko malarką i artystką konceptualną. Jej działalność obejmuje również komunikację społeczną, edukację i działania na rzecz zdrowia.
Absolwentka Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie, gdzie w 1996 roku uzyskała dyplom z wyróżnieniem, od początku swojej drogi zawodowej łączy różne dziedziny. Jej edukacja obejmowała architekturę wnętrz, projektowanie graficzne i malarstwo, co wpłynęło na interdyscyplinarny charakter jej późniejszej twórczości.
Wystawia od 1994 roku, a jej prace znajdują się w kolekcjach prywatnych i korporacyjnych na świecie. W ostatnich latach jej malarstwo prezentowane było m.in. w Wenecji, Londynie, Warszawie, Mediolanie, Brukseli, Miami, Madrycie, Dubaju, Meksyku, Barcelonie, Tokio, Osace oraz Nowym Jorku.
Równolegle Wieczorek jest autorką ponad stu kampanii społecznych, założycielką agencji TELESCOPE, fundatorką i prezeską Fundacji SM – Walcz o siebie, założycielką Szkoły Motywacji oraz prezydentką Domu Myśli Twórczej „Z miłości do życia”. Wszystkie te obszary działalności łączy zainteresowanie człowiekiem – jego kondycją psychiczną, społeczną i fizyczną.

„Oś transcendencji” – wystawa bez jednej interpretacji
Po wernisażu pozostaje przede wszystkim wrażenie spotkania z malarstwem, które nie daje się sprowadzić do jednej interpretacji.
„Oś Transcendencji” mówi o kobiecym ciele, ale nie jest wyłącznie wystawą o kobiecości. Mówi o pamięci, ale nie jest tylko wystawą o przeszłości. Mówi o przemianie, jednak nie proponuje jednej recepty na zmianę.
Jej siła tkwi właśnie w niedopowiedzeniu. W zdeformowanych, pozbawionych twarzy postaciach widz może odnaleźć nie konkretną osobę, lecz własne doświadczenie. W materii obrazu – ślady własnej pamięci. W motywie narodzin – pytanie o to, kim jeszcze możemy się stać.

W samym centrum Warszawy Malina Wieczorek proponuje więc coś, co dziś staje się coraz bardziej potrzebne: chwilę zatrzymania i powrotu do siebie.
Wystawa „Oś Transcendencji” jest dostępna dla publiczności w Stratos Office Center przy ul. Ks. J. Skorupki 5 w Warszawie do 4 października 2026 roku. W programie towarzyszącym znalazły się wykład „Mózg i sztuka. Neuroprotekcyjne działanie sztuki na mózg” oraz oprowadzania kuratorskie z artystką.